Citizenfour (2014) OCR 24 fps runtime 01:53:25
ปี 2006 ชื่อฉันปรากฏในบัญชีจับตาของรัฐ หลังทำหนังสงครามอิรัก
ฉันถูกกักตัวสอบสวน ที่ด่านตรวจคนเข้าเมืองหลายสิบครั้ง
หนังเรื่องถัดมาของฉันพูดถึงกวนตานาโม และสงครามต่อต้านการก่อการร้าย
หนังเรื่องนี้เป็นเรื่องที่ 3 ในไตรภาคว่าด้วยอเมริกาหลัง 11 กันยาฯ
ลอร่า
ผมยังให้ข้อมูลอื่นไม่ได้นอกจากคำพูดของผม
ผมเป็นลูกจ้างรัฐระดับสูง ในหน่วยงานวิเคราะห์ข่าวกรอง
คุณคงเข้าใจ ว่าการที่ผมติดต่อคุณเป็นเรื่องเสี่ยงอย่างยิ่ง
ถ้าคุณทำตามคำแนะนำต่อไปนี้ ก่อนที่ผมจะแบ่งปันข้อมูลเพิ่ม
ผมรับรองว่าจะไม่ทำให้คุณเสียเวลาเปล่า
สิ่งที่ผมจะพูดอาจซับซ้อน
แต่จะใช้เวลาแค่ไม่กี่นาที สำหรับคนที่รู้เรื่องเทคนิค
ผมอยากให้แน่ใจว่า กุญแจที่เราแลกเปลี่ยนกันจะไม่ถูกสอดแนม
ต้องไม่มีใครมีสำเนากุญแจส่วนตัวของคุณ
และต้องใช้รหัสผ่านที่ปลอดภัยจริง ๆ
อย่าลืมว่า ศัตรูของคุณสุ่มทายได้วินาทีละล้านล้านครั้ง
ถ้าอุปกรณ์ที่คุณเก็บกุญแจ และใส่รหัสนี้โดนแฮ็ก
บทสนทนาของเรา อาจถูกถอดรหัสทันที
โปรดเข้าใจว่า ขั้นตอนเหล่านี้ไม่ได้รับประกันความปลอดภัย
แต่มีไว้เพื่อให้เรา พอมีเวลาหายใจหายคอบ้าง
ท้ายที่สุด ถ้าคุณเผยแพร่ข้อมูลนี้ออกไป ผมจะถูกลากเข้ามาพัวพันทันที
แต่คุณต้องไม่ยอมให้มันขัดขวางคุณ จากการเผยแพร่ข้อมูลที่ผมจะมอบให้
ขอบคุณ และโปรดระมัดระวัง
พลเมืองสี่
การสอดแนมเป็นที่มาของข้อเท็จจริง ซึ่งเราเชื่อถือไม่ได้
ถ้าไม่มีการสอดแนม รัฐบาล ก็สร้างข้อเท็จจริงขึ้นเองไม่ได้
ใช่ เพราะเท่ากับรัฐสร้างชุดข้อมูลขึ้นมาอีกชุด
เราต้องตั้งคำถามว่า จะตรวจสอบการกระทำของรัฐบาลได้อย่างไร
ซึ่งผมว่าสำคัญมาก
เราจะกลับมาคุยกับเดวิด ซิโรตา
หลังข่าวซีบีเอส ข่าวจราจรและพยากรณ์อากาศ
เฮ้ ได้ยินมั้ย
ผมอยู่นี่ เดวิด เป็นไงบ้าง
เกลนน์ กรีนวาลด์ รายงานข่าวให้ salon.com ปี 2011
ผมเริ่มด้วยการชี้สิ่งที่โอบามา พูดไว้ตอนหาเสียงเมื่อธันวา 2007
ที่ว่า "ประธานาธิบดีไม่มีอำนาจภายใต้รัฐธรรมนูญ ที่จะสั่งการให้กองทัพโจมตี
ในสถานการณ์ซึ่งไม่เกี่ยวข้องกับ การหยุดยั้งสิ่งที่เป็นภัยต่อชาติอย่างชัดเจน"
ซึ่งแปลว่า รัฐธรรมนูญไม่ได้ให้อำนาจประธานาธิบดี ทำแบบที่เขาทำอยู่ตอนนี้
วันที่ 1 สิงหา 2007
เขายังบอกเหตุผลที่ลงเลือกตั้ง โดยประกาศจะเปลี่ยนแปลงสิ่งต่าง ๆ อีกว่า
"เราต้องไม่มีข้ออ้างที่จะเพิกเฉยต่อกฎหมาย เราไม่ใช่ชาติแบบนั้น
เราจะทำให้โลกได้เห็นว่า กฎหมายไม่ได้อยู่ในอุ้งมือของผู้ปกครองผู้ดื้อด้าน"
ธันวาคม 2012 แหล่งข่าวนิรนาม ติดต่อเกลนน์ กรีนวาลด์
แต่ไม่สามารถหาวิธีสื่อสารกันที่ปลอดภัยได้ จึงหยุดไป
หนึ่งเดือนต่อมา ฉันเริ่มได้รับอีเมลเข้ารหัสนิรนาม
คุณถามว่าทำไมผมเลือกคุณ ผมเปล่า
คุณเลือกตัวเองต่างหาก
การที่คุณถูกสอดแนม แปลว่าคุณ 'ถูกเลือก'
คำนี้จะมีความหมายต่อคุณมากขึ้น
เมื่อคุณเข้าใจว่าระบบข่าวกรอง ทางสัญญาณสมัยใหม่ทำงานอย่างไร
แต่สำหรับตอนนี้ รู้เอาไว้ว่าทุกพรมแดนที่คุณข้าม...
..ทกการจับจ่ายที่คุณทำ ทุกสายที่คุณโทร
ทุกสถานีโทรศัพท์มือถือ ที่คุณผ่าน
เพื่อนที่คุณคบ
บทความที่คุณเขียน เมืองที่คุณไป
ทุกประโยคที่คุณพิมพ์ ทุกข้อมูลที่คุณส่ง
ล้วนอยู่ในเงื้อมมือของระบบ ซึ่งมีอำนาจการเข้าถึงอันไร้ขีดจำกัด
แต่ปราศจากการป้องกันใด ๆ
การที่คุณตกเป็นเหยื่อ ของสำนักงานความมั่นคงแห่งชาติ
แสดงว่าคุณเข้าใจดี ถึงอำนาจลับที่กำลังคุกคามประชาธิปไตย
นี่จึงคือเรื่องที่คุณ เป็นหนึ่งในไม่กี่คนเท่านั้น จะถ่ายทอดได้
ฉันย้ายไปเบอร์ลิน เพื่อป้องกันฟุตเตจหนัง ถูกยึดที่ด่านตรวจสหรัฐฯ
หลังได้อีเมลชุดแรก ฉันก็เพิ่มการรักษาความปลอดภัย
วิลเลี่ยม บินนีย์ เป็นนักคณิตศาสตร์รหัสลับระดับตำนาน
ของสำนักงานความมั่นคงแห่งชาติ (NSA)
เคยวิเคราะห์ภัยคุกคามนิวเคลียร์ ช่วงสงครามเย็น
ยุค 90 เขาสนใจอินเทอร์เน็ต และพัฒนาวิธีวิเคราะห์ข้อมูลขนาดใหญ่
ขอบคุณมากที่ให้โอกาสมาเล่าเรื่องนี้
ขอเริ่มด้วยที่มาของตัวผมก่อน
ผมเคยทำงานอยู่ 4 ปีในกองทัพ ก่อนย้ายตรงไป NSA
รวมแล้วเกือบ 37 ปีที่ทำงานมา
งานสนุกมาก ได้แกะรหัสไขปริศนา
เริ่มด้วยการดูและทำความเข้าใจระบบข้อมูล
ผมพัฒนาแนวคิดวิเคราะห์ที่ช่วยให้เอาข้อมูล มาทำงานในระบบอิเล็กทรอนิกส์ได้
ซึ่งแปลว่าเราจะวิเคราะห์มันได้แบบอัตโนมัติ
มันเกี่ยวกับเมทาเดตา และการใช้ความสัมพันธ์ของเมทาเดตา
นั่นแหละ งานของผมที่ NSA...มีผมทำคนเดียว
หลังจากวินาศกรรม 11 กันยาฯ เกิดขึ้นไม่ถึงสัปดาห์
พวกเขาก็เริ่มสอดแนมทุกคน ในประเทศอย่างจริงจัง
โดยสั่งให้ใช้โปรแกรมของเรา
เริ่มจากดักเก็บข้อมูลโทรศัพท์ แล้วขยายออกไปเรื่อย ๆ
หนึ่งในบริษัทที่ผมรู้ก็คือ เอทีแอนด์ที
ซึ่งส่งข้อมูลการใช้โทรศัพท์ วันละ 320 ล้านบันทึกมาให้เรา
โครงการนี้ได้ไฟเขียวให้ทำต่อทุก 45 วัน โดย 'คณะกรรมการตรายาง'
นำโดย ไมเคิล เฮย์เดน (ผอ. NSA) จอร์จ เทเน็ต (ผอ. CIA) และกระทรวงยุติธรรม
ชื่อโครงการ ลมดาวฤกษ์
ผมจึงไปพบคณะกรรมาธิการข่าวกรอง ซึ่งมีคนที่ผมรู้จักอยู่
เธอไปคุยกับประธานแนนซี่ เปโลซี่ ซึ่งเป็นฝ่ายเสียงข้างน้อย
พวกเขาจึงมาเรียนรู้ โครงการนี้และอื่น ๆ
รวมถึงโครงการของ CIA ด้วย
งานนี้ผมไม่ได้ตัวคนเดียว ยังมีคนออกจาก NSA อีก 4 คน
เราผลักดันภายในรัฐบาลอยู่หลายปี ให้ทำให้ถูกตามรัฐธรรมนูญ
และให้ศาลควบคุมด้วย
เราเชื่อซื่อ ๆ ว่าต้องเกิดแบบนั้นได้ แต่ก็ไม่เกิด
ซ้ำเขายังข่มขู่ให้เราหุบปาก
เราโดนกันทั้ง 4 คน ตัวผมโดนปืนขู่ด้วย ไม่รู้ทำไมเขาทำแบบนั้น แต่เขาก็ทำ..
NSA สร้างศูนย์ใหญ่ที่สุดในโลก สำหรับข้อมูลการสื่อสารที่ดักรับมา
ที่บลัฟฟ์เดล ยูทาห์
ฉันไปถ่ายตั้งแต่เริ่มสร้างในปี 2011
ลอร่า
ผมจะตอบคำถามให้ดีที่สุด ขออภัยที่อาจไล่เรียงไม่ดี
ผมไม่ใช่นักเขียน และต้องรีบตอบด้วย
โครงการลมดาวฤกษ์โตขึ้นทุกที
SSO หรือหน่วยปฏิบัติการแหล่งข้อมูลพิเศษ ขยายกำลังไปทั่วโลก
เพื่อสอดแนมให้ครอบคลุม ทั้งสหรัฐอเมริกา
ข้อมูลการสื่อสารในสหรัฐฯ ที่ถูก NSA ดูดไปยังคงเพิ่มขึ้น
เรามักบ่นต่อสาธารณะ ว่าทุกสิ่งมืดมน
แต่ในความจริง อำนาจการเข้าถึงของเราสูงขึ้นทุกที
จนพูดได้ว่าไม่มีช่วงไหนอีกแล้วนับแต่ก่อตั้งมา ที่ NSA เก็บข้อมูลได้มากขนาดนี้
ผมรู้ที่ตั้ง ของจุดดักรับข้อมูลส่วนใหญ่ในประเทศ
และรู้ด้วยว่าบริษัทโทรคมนาคมใหญ่ ๆ ในสหรัฐฯ หักหลังลูกค้า
เรื่องนี้ผมพิสูจน์ได้
เรากำลังสร้างอาวุธที่กดขี่มนุษย์ ร้ายแรงที่สุดในประวัติศาสตร์
โดยที่เหล่าผู้สั่งการ ไม่ต้องรับผิดชอบ
คีธ อเล็กซานเดอร์ ผอ.NSA โกหกต่อสภา
เรื่องนี้ผมพิสูจน์ได้
การสื่อสารนับพันล้านครั้งในสหรัฐฯ ถูกดักรับข้อมูล
ในการรวบรวมหลักฐาน ผมเน้นที่การกระทำผิดต่อชาวอเมริกัน
แต่เชื่อเถอะถ้าผมบอกว่า การถูกสอดแนมที่เราเผชิญอยู่
นับว่าดีที่สุดแล้วหากเทียบกับ สิ่งที่เราทำกับประเทศอื่น ๆ
เรื่องนี้ผมก็พิสูจน์ได้
รัฐบาลมักประกาศว่า ยังขาดนโยบายด้านปฏิบัติการไซเบอร์
แต่นี่ก็โกหกอีกเช่นกัน
ทำเนียบขาวสร้างนโยบายไว้ละเอียดยิบ ทำนองกฎอัยการศึกไซเบอร์เลย
เรียกว่า Presidential Policy Directive 20 ซึ่งร่างเสร็จปลายปีก่อน
เรื่องนี้ผมก็พิสูจน์ได้เช่นกัน
ผมขอบคุณ ที่ห่วงความปลอดภัยของผม
แต่ผมรู้อยู่แล้วว่าจะลงเอยอย่างไร และผมยอมรับความเสี่ยงนั้น
หากผมโชคดี และคุณระวังมากพอ
คุณจะได้ข้อมูลทุกอย่างที่ต้องการ
ผมขอแค่ความมั่นใจว่า คุณจะเปิดเผยข้อมูลนี้ แก่สาธารณชนชาวอเมริกันให้ได้
NSA ดักรับข้อมูลอีเมลของชาวอเมริกัน เป็นประจำหรือไม่
ไม่ครับ
NSA ดักรับข้อมูลการสนทนาทางโทรศัพท์มือถือ ของชาวอเมริกันหรือไม่
ไม่ครับ
- การค้นข้อมูลทางกูเกิล? - ไม่ครับ
- เอสเอ็มเอส? - ไม่ครับ
- คำสั่งซื้อบนเว็บไซต์ Amazon? - ไม่ครับ
- บัญชีธนาคาร? - ไม่ครับ
NSA ต้องได้รับความยินยอมจากศาลในแง่ไหน
จึงจะดักรับข้อมูล ที่เกี่ยวข้องกับพลเมืองอเมริกันได้?
ภายในสหรัฐฯ หน้าที่หลัก เป็นของสำนักงานสอบสวนกลาง (FBI)
กรณีชาวต่างชาติที่อยู่ในสหรัฐฯ
FBI จะร่วมมือกับ NSA หรือหน่วยข่าวกรองอื่น
แต่การเก็บข้อมูลในสหรัฐฯ ต้องมีคำสั่งศาล
เราไม่มีอำนาจทำเอง และจะไม่ทำด้วย
ทุกท่านโปรดยืน ศาลอุทธรณ์ภาค 9 จะเริ่มพิจารณาความ
โปรดนั่ง
ปี 2006 มาร์ค ไคลน์ ช่างเทคนิค เผยว่า
NSA เจาะเครือข่ายของเอทีแอนด์ที ในซานฟรานซิสโก ลูกค้าจึงฟ้องศาล
หลายปีผ่านไป คดีก็ยังอยู่ในขั้นไต่สวนเบื้องต้น
ขอต้อนรับสู่ศาลภาค 9
คดีแรกระหว่างจูเวิลกับ สำนักงานความมั่นคงแห่งชาติ เริ่มได้
ศาลที่เคารพ กระผมเควิน แบงค์สตัน
ทนายของแคโรลิน จูเวิลและโจทก์อุทธรณ์ในคดีจูเวิลกับ NSA
โจทก์กล่าวหาว่า ถูกรัฐบาลดักเก็บข้อมูลการสื่อสาร
แต่ศาลแขวงเห็นว่า เราไม่สามารถอธิบายได้ว่า
ความเสียหายที่โจทก์ได้รับนั้น ต่างอย่างไรจากผู้ใช้เอทีแอนด์ทีที่เหลือ
ซึ่งก็ถูกรัฐบาลเก็บข้อมูลเช่นกัน
และสรุปเอาว่า
ตราบใดที่ทุกคนถูกสอดแนมเหมือนกัน ก็ไม่มีใครมีสิทธิฟ้อง
กระนั้น การปฏิเสธคำร้องของผู้ได้รับความเสียหาย
เพียงเพราะยังมีผู้อื่นอีกมาก ได้รับความเสียหายเช่นกัน
ก็อาจหมายความว่า จะไม่มีใครสามารถตั้งคำถาม
ต่อการกระทำที่ร้ายแรง และกว้างขวางที่สุดของรัฐบาลได้
คุณมีหลักฐานชัดเจนไหมว่า การสื่อสารของลูกความคุณถูกดักรับ
เรามีหลักฐานว่า การสื่อสารทั้งหมด ที่วิ่งผ่านเครือข่ายเอทีแอนด์ที
และอื่น ๆ ในนอร์ทเธิร์นแคลิฟอร์เนีย ถูกดักรับ
ซึ่งนั่นรวมถึง การสื่อสารทางอินเทอร์เน็ต ของโจทก์ในนอร์ทเธิร์นแคลิฟอร์เนียด้วย
ขอบคุณมาก
ขอบคุณครับ ศาลที่เคารพ
กระผมโธมัสไบรอน จากกระทรวงยุติธรรม ตัวแทนรัฐบาล
ไม่จำเป็นเลย ที่คดีต้องมาถึงศาลระดับสหพันธ์
หากพิจารณาจากการที่ฝั่งการเมือง ทั้งฝ่ายนิติบัญญัติและบริหาร
ได้วางแนวทางกำกับ และแก้ปัญหาข้อเป็นห่วงเรื่องนโยบาย
ว่าด้วยการสอดแนมอยู่แล้ว
แม้จะมีการเปิดเผยว่า โจทก์ถูกดักเก็บ ข้อมูลอีเมลและการสนทนาทางโทรศัพท์
ซึ่งไม่เกี่ยวเลย กับความมั่นคงของชาติน่ะเหรอ?
ผมไม่เห็นว่า ใครจำเป็นต้องยื่นฟ้องเลยครับ
ประเด็นที่จำเลยถูกกล่าวหานี้
ควรหาทางออกร่วมกับ ตัวแทนฝ่ายรัฐบาลมากกว่า
ถ้าอย่างนั้น ศาลจะมีหน้าที่อะไรดีล่ะ?
- ท่านผู้พิพากษาพรีเกอร์สัน ผมคิดว่า.. - แปลว่าให้เรา อย่าเสนอหน้ามายุ่งใช่มั้ย?
ท่านผู้พิพากษาพรีเกอร์สันครับ
ผมคิดว่ามีคดีอยู่ประเภทหนึ่งเล็ก ๆ ที่ศาลอาจไม่จำเป็นต้องเข้ามาจัดการ
- แต่ศาลก็มีบทบาทต้องทำ - แน่นอนครับ
- ในระบบยุติธรรมของเรา - ใช่ครับ เราไม่ได้อยากจะลดบทบาทนั้น
แต่คุณกำลังขอให้เราละเลยหน้าที่นะ
หามิได้ครับ แต่เป็นการขอให้ศาลใช้ดุลยพินิจ ว่าควรวินิจฉัยประเด็นนี้หรือไม่
เพราะเราคิดว่า หากคดีนี้ดำเนินต่อไป
จะเสี่ยงต่อการ ที่ข้อมูลสำคัญบางอย่างถูกเปิดเผย
อันเป็นภัยต่อความมั่นคงของชาติ ดังที่ผอ.สำนักงานความมั่นคงอธิบายไว้
ขอบคุณที่ชวนมานะครับ ใครมีคำถามยกมือได้เลย ผมจะพยายามเรียกให้เร็วที่สุด
มีใครรู้สึกว่า โดนสอดแนมเป็นประจำบ้าง?
ทุกคนสินะ
แล้วใครเคยโดนจับ และถูกยึดโทรศัพท์ตอนไปศาล?
ใครเคยถูกสแกนจอประสาทตา?
ว้าว!
งั้นคุณคงเดาสถานการณ์ต่อได้ เคยเจอชุดใหญ่ซะขนาดนี้
มีใครเคยเห็นโฆษณาให้ "ผูกบัตรรถไฟฟ้ากับบัตรเดบิต" บ้าง
ที่ให้คุณเติมเงินบัตรได้อัตโนมัติ?
นี่แหละประเด็นที่เราจะคุยกัน 'การเชื่อมโยง'
หมายถึงการเชื่อมข้อมูลชิ้นหนึ่ง กับข้อมูลอีกชิ้นหนึ่ง
เช่น บัตรรถไฟฟ้า กับบัตรเดบิต ซึ่งลากเส้นเชื่อมกันแล้วก็เหมือนไม่น่ากลัว
เพียงแต่ว่าบัตรธนาคารคุณผูกอยู่กับ ทุกอย่างที่คุณทำในแต่ละวัน
พวกเขาจะรู้หมดว่าคุณไปไหน ซื้อของเมื่อไหร่
ถ้าพวกเขาคิดจะแกะรอยคุณ พวกเขาสามารถไล่เลียนแบบคุณได้ทุกขั้น
แค่ด้วยข้อมูลจากบัตรรถไฟฟ้า และบัตรเครดิต เท่านั้นเอง
เช่น เขาจะรู้ได้ทันทีว่าคุณไปไหน ซื้ออะไร
และถ้าเชื่อมต่อข้อมูลนั้นเข้ากับคนอื่น ๆ ที่เดินทางคล้าย ๆ กัน
เขาก็จะรู้อีกว่า คุณคุยหรือเจอใครบ้าง
ทีนี้ถ้าเอาข้อมูลการใช้โทรศัพท์มือถือ ซึ่งระบุตำแหน่งคุณด้วย
มาเชื่อมต่อเข้ากับข้อมูลการซื้อของ บัตรรถไฟฟ้า บัตรเดบิต
เราก็จะได้ข้อมูล 'เมทาเดตา' ซึ่งทำให้เห็นภาพรวมของคนนั้น
อันนี้แหละสำคัญ
มันบอกเรื่องของตัวคุณ ที่ประกอบขึ้นจากข้อเท็จจริงต่าง ๆ
ซึ่งอาจไม่ใช่ความจริงเสมอไปก็ได้
เช่น แค่เพราะคุณไปยืนมุมตึก และข้อมูลบ่งชี้ไปตรงนั้น
ก็ไม่ได้แปลว่า คุณได้ก่ออาชญากรรม
ประเด็นคือ ถ้าใครมีภาพจำว่าคุณทำอะไร
ภาพนั้นจะติดตัวคุณ ไปตลอดชีวิต
ฉะนั้น จำไว้ว่าสิ่งที่คุณเจอตอนนี้ ทั้งการโดนพิมพ์ลายนิ้วมือ สแกนตา ถ่ายรูป
คือสิ่งที่จะเกิดกับผู้คนในอนาคต เมื่อต่อต้านการเปลี่ยนนโยบาย
หรือแม้แต่ออกมาประท้วง ในวิถีที่รัฐธรรมนูญคุ้มครอง
ผอ.แคลปเปอร์ครับ ต่อไปเป็นคำถามเรื่องการสอดแนม ตอบแค่ "ใช่" หรือ "ไม่" "เจมส์ แคลปเปอร์ ผอ.สำนักข่าวกรองฯ ชี้แจงต่อวุฒิสภา -ปี 2013"
NSA เก็บข้อมูลชาวอเมริกันหรือไม่
ไม่ครับ
ไม่เลย?
ไม่ได้เจตนา อาจมีการเก็บโดยไม่ตั้งใจบ้าง แต่ไม่เจตนา
หลังการติดต่อแบบนิรนามหลายเดือน แหล่งข่าวก็ตกลงนัดพบ
ฉันไปนิวยอร์กเพื่อรอคำแนะนำ
แฟ้มที่ถูกเข้ารหัส น่าจะส่งถึงคุณภายใน 7 วัน
กุญแจจะตามไป เมื่อทุกอย่างเรียบร้อยแล้ว
ข้อมูลที่ผมให้และการสืบสวนเรื่องนี้ อาจหนักเกินไปที่จะทำคนเดียว
ผมแนะนำว่า ให้ชวนเกลนน์ กรีนวาลด์มาร่วมด้วย
ผมเชื่อว่าคุณรู้จักเขา
ในข้อมูลจะมีชื่อจริงของผมอยู่
แล้วแต่คุณ ว่าจะเปิดเผยเกี่ยวกับตัวผมหรือไม่อย่างไร
แต่ผมต้องการให้ทุกอย่าง พุ่งเป้ามาที่ผมคนเดียวเท่านั้น
เพราะไม่มีใครเลย แม้แต่คนใกล้ชิดที่สุดของผม ที่รู้ว่าผมคิดจะทำอะไร
จึงไม่ยุติธรรมถ้าพวกเขา จะถูกตั้งข้อสงสัยจากการกระทำของผม
คุณเป็นคนเดียวที่ป้องกันสิ่งนี้ได้ ซึ่งแปลว่าคุณต้องชูผมขึ้นเป็นเป้า
แทนที่จะปกป้องผมไว้เป็นแหล่งข่าว
นัดแรกของเราที่ฮ่องกง
คือจันทร์ 10 โมง เวลาท้องถิ่น
ที่โถงด้านนอกร้านอาหาร โรงแรมมิร่า
ผมจะนั่งเล่นรูบิคอยู่ คุณจะได้รู้ว่าเป็นผม
ให้เดินเข้ามา ถามว่ารู้เวลาร้านเปิดมั้ย
ผมจะตอบว่าไม่แน่ใจ และแนะให้คุณไปที่เลานจ์แทน
จากนั้นผมจะอาสาพาคุณไป ถึงตรงนี้เราโอเคแล้ว
คุณแค่ตามมาก็พอ
ถ้าอยากให้นั่งแบบไหนเป็นพิเศษก็...
ฉันขอตั้งกล้องตรงโน้น แสงดีกว่า
ไม่กี่นาทีหลังเจอกัน ฉันตั้งกล้องและเริ่มถ่ายการพบกันของเรา
ซึ่งจะกินเวลาต่อเนื่อง มาอีก 8 วัน
คุณรู้เรื่องใหญ่ๆ เยอะไปหมดซึ่งแยกเป็นเรื่องๆ
เช่น ข้อมูลเอกสารคนนั้นคนนี้ ซึ่งผมจะกลั่นเอามารวมกัน
เมื่อเช้าผมเขียนไปบ้างแล้ว คงตีพิมพ์ 1-2 วันนี้...
โอเคครับ
- ถ้าคุณเห็นด้วยน่ะนะ - ครับ
ผมอยากผสมเรื่อง 2 ด้านเข้าด้วยกัน
ทั้งด้านเกี่ยวกับเอกสาร ที่ผมจะคุยกับคุณ
ซึ่งลอร่าก็คงมีคำถามเยอะเหมือนกัน ต้องให้คุณช่วยอธิบาย
แต่อีกด้าน ผมก็อยากให้มีเรื่องของ 'ตัวคุณ' ด้วย
- เช่น คุณเป็นใคร ทำอะไร ทำไมถึงทำ - ได้ครับ
- ซึ่งผมอยากคุยเรื่องนี้ก่อนเลย - โอเค
- เพราะคุณเป็นคนเดียวที่จะตอบได้ เพราะงั้น - ครับ...
ผมเลยอยากคุยให้เสร็จไปเลย
- คุณเองก็อาจอยากพูดเรื่องนี้ตั้งแต่แรก - ครับ
- เพราะ... - ใครจะรู้ว่าจะเกิดอะไรขึ้น หลังจากนี้
มันจำเป็น เราน่าจะรีบคุยเรื่องนี้ก่อน คุณคิดยังไง
ก็เหมือนที่ผมเขียนลงออนไลน์น่ะครับ
- ผมว่าสื่อสมัยใหม่สนใจเรื่องตัวบุคคลมาก - จริง
แต่ผมห่วงว่า ยิ่งให้ความสำคัญกับตัวบุคคล
พวกนั้นจะยิ่งใช้มันมาเบี่ยงประเด็น ซึ่งผมไม่อยากให้เป็นแบบนั้น
ผมถึงได้ย้ำว่า นี่ไม่ใช่เรื่องของตัวผม
ตื่นเต้นเหรอ?
ปากกาห่วยน่ะ ว่าต่อเลย
แต่อะไรที่ผมจะช่วยให้พวกคุณเขียนข่าวนี้ได้ ผมก็จะทำ
ผมไม่มปีระสบการณ์กับสื่อ เอาเป็นว่าผมเรียนรู้ไปด้วยแล้วกัน
ผมอยากรู้ว่าทำไมคุณตัดสินใจทำแบบนี้
สำหรับผม นี่เป็นเรื่องของอำนาจรัฐ
และความสามารถของประชาชน ที่จะต่อต้านอำนาจนั้นอย่างมีความหมาย
ตัวผมเคยรับค่าจ้างให้ออกแบบ วิธีที่จะเพิ่มอำนาจให้รัฐมาก่อน
แล้วผมก็ตระหนักว่า ถ้านโยบาย ซึ่งเป็นสิ่งเดียวที่ควบคุมประเทศนี้ได้
ถูกเปลี่ยนแปลงล่ะก็ เราจะไม่สามารถต่อต้านมันได้อีก
เว้นแต่คุณจะเซียนด้านเทคนิคที่สุดในโลก
ผมนึกไม่ออกเลยว่าจะมีใคร ต่อต้านผู้มีอำนาจและอัจฉริยะพวกนั้นได้
ต่อให้งัดเอาทุกเครื่องมือมาสู้ก็เถอะ
ยิ่งผมได้เห็นว่า รัฐบาลโอบามาผิดสัญญา แถมยังเดินหน้า
ไม่ทำตามที่สัญญาไว้ แถมยังทำเรื่องแย่ลงไปอีก
โดยเฉพาะการใช้โดรน ซึ่งผมก็ได้เห็นจาก NSA เหมือนกัน
เราดูวิดีโอที่ถ่ายด้วยโดรน ได้จากคอมพิวเตอร์โต๊ะเราเลย
ยิ่งเห็นแบบนี้ ผมยิ่งรู้สึกว่าต้องทำอะไรสักอย่าง
- เห็นแบบเรียลไทม์เลย? - ใช่...สตรีมมาบนคอมพ์เราเลย
โดรนสอดแนมไม่เหมือนโดรนสังหาร ที่ใช้ส่งไปทิ้งระเบิด
อันนี้แอบดูบ้านคนเป็นชั่วโมง ๆ โดยที่เราก็ไม่รู้ว่าบ้านใคร
เห็นแต่ฟีดจากโดรนเรียงกันเต็มหน้า จากสารพัดประเทศ
ชื่อรหัสไม่ซ้ำ อยากดูอันไหนคลิกได้เลย
แต่ถ้าสิ่งที่คุณเรียกร้อง คือการได้อยู่ในโลกที่มีความเป็นส่วนตัวสูงสุด
แล้วคุณก็อาจทำเรื่องผิดจนติดคุก ก็เท่ากับเสียควาเมเป็นส่วนตัวอยู่ดี
...ทำไมคิดว่าแบบนั้นคุ้มกว่า
ผมยังจำช่วงก่อนที่อินเทอร์เน็ต จะถูกสอดแนมได้
ไม่มียุคไหนในประวัติศาสตร์จะดีเท่านั้น
มันเปิดโอกาสให้เด็กจากซีกโลกหนึ่ง ได้ถกเถียงอย่างเท่าเทียมกับ
ผู้เชี่ยวชาญในอีกซีกโลก
ทุกประเด็น ทุกที่ ทุกเวลา ไร้ข้อจำกัด
แต่วิถีแบบนั้นก็ค่อย ๆ ถูกเปลี่ยนไป
มาเป็นยุคที่เราเซ็นเซอร์ตัวเอง
เริ่มแซวกันว่า ชื่อเราจะติดบัญชีดำได้นะ
ถ้าเผลอแสดงจุดยืนทางการเมือง หรือความเห็นแย้งออกมา
เราเริ่มเชื่อว่า เราถูกจับตา
หลายคนบอกว่าเดี๋ยวนี้จะเสิร์ชอะไรต้องระวัง เพราะมีคนบันทึกไว้
ซึ่งมันกลายเป็นการจำกัดขอบเขต การค้นหาความรู้ของเขา
ผมจึงเต็มใจเสี่ยงกับการติดคุกหรืออะไรก็ตาม
มากกว่ายอมเสียอิสรภาพ ในการเข้าถึงความรู้
ทั้งของตัวผมเอง และคนที่ผมรัก
แต่ผมไม่อยากใช้คำว่าเสียสละนะ
มันเป็นความรู้สึกดีมากกว่า
ที่ได้รู้ว่าตัวเอง ทำประโยชน์ให้คนอื่นได้บ้าง
นสพ.เดอะการ์เดียนที่เกลนน์ กรีนวาลด์ทำงานอยู่ ส่งนักข่าวสืบสวน ยูเวน แม็กแคสคิลล์ มาร่วม
ขยายความได้มั้ยครับ
ไม่รู้คุณเคยได้ยินเรื่องโปรแกรม หรือวิสัยสามารถทางเทคนิคว่ามีเยอะแค่ไหน
แต่มีโครงสร้างพื้นฐานทั้งในสหรัฐฯ และทั่วโลกที่ NSA สร้างกับรัฐบาลอื่น
ไว้ดักจับทุกข้อมูลสื่อสาร ทั้งแบบดิจิทัล วิทยุ อนาล็อก แปลว่า มีข้อมูลมหาศาล
ที่เราสื่อสารผ่านอุปกรณ์ต่าง ๆ ไปยังคนอื่น
ซึ่งเป็นสิ่งที่ก่อร่างความสัมพันธ์ของมนุษย์ด้วยกัน
ถูกดูดเก็บไว้โดยอัตโนมัติ ไม่กำหนดเป้าหมาย
และมีคนค้นข้อมูลคุณย้อนหลังได้
แค่ด้วยการใช้หลักฐานที่รับรองความเป็นตัวคุณ
เช่น ถ้าผมอยากดูอีเมลคุณ หรือการใช้โทรศัพท์ของภรรยาคุณ
ก็แค่ป้อน 'ตัวเลือก' ที่ระบุความเป็นคุณ
เช่น อีเมล, หมายเลขไอพี, เบอร์โทรศัพท์, เบอร์บัตรเครดิต
หรือพาสเวิร์ดคุณ ที่ไม่ซ้ำกับคนอื่น
มันจะไม่แค่ค้นฐานข้อมูลเก่า แต่ค้นไปเผื่ออนาคตด้วย
เมื่อไหร่ก็ตามที่คุณติดต่อใคร
ระบบจะตรวจจับ และแจ้งให้ผมรู้ทันทีแบบเรียลไทม์
ผมยังไม่รู้อะไร เกี่ยวกับตัวคุณเลยครับ
ผมทำงานที่บูซ อัลเลน แฮมิลตัน บริษัทที่ปรึกษาด้านความมั่นคง
แล้วถูกยืมตัวไปทำที่ NSA โดยรับคำสั่งตรงเลย
โทษทีครับ ยังไม่รู้ชื่อคุณเลย
โอ๊ะ ขอโทษครับ!
ผมชื่อ เอ็ดเวิร์ด สโนว์เดน ชื่อเล่นเอ็ด
เอ็ดเวิร์ด โจเซฟ สโนว์เดน คือชื่อเต็ม
- S-N-... - O-W-D-E-N
เป็นคนที่ไหนครับ
ผมเกิดที่นอร์ธแคโรไลนา เมืองเล็ก ๆ ชื่ออลิซาเบธซิตี
มีหน่วยรักษาการณ์ชายฝั่ง ครอบครัวเป็นทหาร
แต่ผมโตที่ฟอร์ทมีด ในแมรี่แลนด์
แล้วครอบครัวจะได้รับผลยังไงที่คุณ...
เรื่องนี้แหละที่หนักใจ ที่บ้านผมไม่รู้ว่าเกิดอะไรขึ้น
ผมคงติดต่อเขาแบบเดิมไม่ได้
เขาจะเสี่ยงเกินไป
...พวกคุณช่วยดูให้ด้วยนะ ว่าจะเขียนยังไง
แต่ยิ่งดึงครอบครัวผมมาเกี่ยวเท่าไหร่ ยิ่งเสี่ยงเท่านั้น
คุณไม่อยากให้ผม...
เข้าใจครับ เราจะไม่ดึงพวกเขามาเกี่ยว
ได้ครับ ผมจะไม่...
ขอขัดจังหวะแป๊บนึง เราดูเอกสารก่อนแล้วค่อยคุยต่อได้มั้ย
- ได้ครับ - ต้องใช้อะไรบ้าง อีเมลแอดเดรส...?
ถ้าเข้ารหัสแล้ว คุณจะส่งจากไหนก็ได้
จุดสำคัญคือ ต้องหุ้มข้อมูลก่อน
ไม่ให้ใครถอดรหัสได้ ตอนมันถูกส่งผ่านเครือข่าย
หรือเมื่อไปถึงปลายทางแล้ว
เอกสารขนาดนี้คงอัพโหลดเป็นวันเลย
แต่รับรองว่าต่อไป คุณต้องอยากใช้วิธีนี้
- ดูเหมือนยาก แต่ง่ายสุด ๆ - สอนผมแล้วกันนะ
คุณเก็บไฟล์ไว้ในโฟลเดอร์ไหน
- มีกี่ไฟล์นะ - 7
- ระหว่างรอ คุณอยากจะ... - คุยต่อเลยครับ
เอกสารที่คุณจะเปิดเผยเยอะแค่ไหน
ตอนการ์เดียนทำเรื่องวิกิลีกส์ ฝ่ายเทคนิคเซ็ตระบบให้ทุกคนเข้าดูได้
เราจะทำแบบนั้นมั้ย
ถ้าทำได้ก็สวยเลยครับ
แต่เอกสารเราบางส่วน ถูกจัดประเภทตามกฎหมาย
ที่ถ้าเปิดเผยจะเป็นภัยต่อทั้งคน และกระบวนการทำงาน
ตัวผมมีความสามารถในเชิงเทคนิค ที่ปกป้องพวกเขาได้
...แบบที่ไม่ว่าจะโดนทำอะไร ก็ไม่ต้องเปิดเผยพาสเวิร์ดถ้าไม่อยากเปิด
นักข่าวบางคนก็ทำแบบนั้นได้ แต่หลายคนทำไม่ได้
คำถามจึงคือ สำนักข่าวจะป้องกันไม่ให้ข้อมูลถูกเปิดเผย
แบบไร้การควบคุมได้จริงรึเปล่า
ผมไม่อยากเป็นคนตัดสินใจว่าอะไรควร หรือไม่ควรเปิดเผยต่อสาธารณชน
นี่แหละเหตุผล ที่แทนที่ผมจะเผยแพร่ข้อมูลซะเอง
ผมก็เลือกมาเปิดเผยผ่านสื่อมวลชน
เพื่อที่อคติของตัวผมจะได้ไม่มีผล
และให้สื่อเป็นคนรักษาผลประโยชน์ ของสาธารณชน ด้วยวิธีที่มีความรับผิดชอบที่สุดแทน
ครับ
ความที่คุณคงคุ้นเคย กับอังกฤษที่สุด
ผมจะบอกว่า กองบัญชาการใหญ่ การสื่อสารรัฐบาลอังกฤษ (GCHQ) น่ากลัว
ผมเคยได้ยิน
มีโปรแกรมดักรับข้อมูลบนเครือข่าย ที่ขยายตัวน่ากลัวที่สุดในโลก
เรียกว่า เทมโพร่า... T-E-M-P-O-R-A
ซึ่งทำงาน 'เต็มรูปแบบ' เป็นโปรแกรมแรกของโลก ไม่ได้ดักเก็บแค่เมทาเดตา แต่เก็บทุกอย่าง
ผมขอวางตารางหน่อย
- คุณเรียบร้อยรึยัง... - เรียบร้อยแล้ว
ขอกลับไปจบบทความเดิมก่อนนะ
ยังมีเอกสารอีกเพียบ นอกจาก 2-3 เรื่องที่อยากขอเวลาคุณ
- ได้ครับ - ให้ช่วยดู
- ผมไม่รีบไปไหนหรอก! - ว่างใช่มั้ย เช็คคิวก่อนมั้ย?
ได้ ๆ ขอดูตารางแป๊บ
- คุณโอเคมั้ยลอร่า - ค่ะ
โอเค
ครับ? อาหารโอเค
ผมยังทานไม่เสร็จ
ตอนนี้ขอเวลาส่วนตัวก่อนนะ
ขอบคุณครับ
รีบจัดการไอ้นี่ก่อน
อีกเรื่องขำ ๆ ที่ผมเล่าให้ลอร่าฟัง คือโทรศัพท์ VolP
มีคอมพิวเตอร์เล็ก ๆ ข้างใน ไว้อัดเสียงผ่านเครือข่ายได้
ตลอดเวลา แม้แต่ตอนวางหูแล้ว
ถ้ายังเสียบปลั๊ก มันก็แอบฟังคุณได้ ผมไม่ทันคิดมาก่อนเลย
มีหลายทางที่ทุกอย่างในห้องนี้จะหลุดออกไป
- เราควรจัดการ เพราะ... - ใช่ เราควร
คุณเอาเครื่องที่ไม่เคยเชื่อมต่อ เครือข่ายสาธารณะมาด้วยใช่มั้ย
- เอามา - ส่งมาเลยครับ
ต้องลงข่าวแรกกี่โมง
7-8 โมงเช้าที่ลอนดอน
โอเค
ไหนดู...
มีอีกแผ่น...
เคล็ดลับอีกข้อนะ
อย่าทิ้งเอสดีการ์ดแผ่นเดิม คาเครื่องไว้เป็นอันขาด
รู้รึเปล่าว่า ไอ้นี่คาอยู่ในเครื่อง
- รู้ครับ...คือ - โอเค แค่ถามดู
วางนี่นะ
คุณจะมีอีกอันหน้าตาเหมือนกันเปี๊ยบ แต่เก็บข้อมูลไม่เหมือนกัน
น่าจะเอาปากกามาทำเครื่องหมายไว้
- ส่งผ้าคลุมวิเศษให้หน่อยครับ - ค่ะ
ไอ้นี่เอาไว้...
ป้องกันโดนเก็บภาพน่ะครับ
ถึงขั้นนี้ไม่น่ามีอะไรทำให้เราตกใจได้แล้วนะ
เพราะเรากลายเป็น...เหมือนตอนที่ยูเวนบอกว่า
"ต่อไปนี้ ผมจะไม่ทิ้งเครื่องอะไรไว้ในห้องทั้งสิ้น"
แล้วผมบอก เราติดเชื้อวิตกจริตกันหมดแล้ว!
แล้วดูเขาพูด..."ผมจะไม่ทิ้งเครื่องอะไรไว้ในห้องทั้งสิ้น"
กระเป๋าผมหนักขึ้นทุกวันเลยเนี่ย
คุณนี่ตัวแพร่เชื้อเลย เอ็ด
ใส่รูทพาสเวิร์ดเอง เพราะผมไม่รู้
ถ้าอยากใช้ไอ้นี่ก็บอกนะ
เอ่อ ท่าทางพาสเวิร์ดคุณ จะยาวแค่ 4 ตัว
ปกติยาวกว่านี้ แต่อันนี้ใช้หนเดียวใช่มั้ย
มันก็...เอ่อ...
จริง ๆ ยาวกว่านี้ แต่เพราะผมรู้ว่านี่ใช้หนเดียวก็เลยตั้งสั้น ๆ
ไม่ดีเหรอ
ไม่ดีเลย ผมบอกลอร่าเหมือนกัน
ประเด็นคือ เครื่องมีหมายเลขประจำตัวอยู่ ถ้าใครระบุตัวเครื่องคุณได้ เขาก็จะ..
แล้วคุณก็กำลังจะตีพิมพ์ข่าวใหญ่ด้วย
เพราะงั้นเขาก็อาจจับตาคุณก่อนเลย
จริงๆ เมื่อกี้มี 10 ตัวนะ พอดีผมเป็นคนพิมพ์เร็ว
10 ตัวก็โอเค ถ้าเขาจำเป็นต้องไล่เดาทุกคีย์จริงๆ
ซึ่ง NSA ก็จะใช้เวลาไม่กี่วันอยู่ดีแหละ
...เสียงเตือนไฟไหม้
คงแค่ซ้อม
โทรถามข้างล่างมั้ย?
คงไม่มีอะไรมั้ง
คงไม่มีอะไร แต่น่าสนใจที่อยู่ ๆ มันก็...
เคยมีมั้ย
พวกนั้นอาจโมโหก็ได้ที่แอบฟังเรา ทางโทรศัพท์ไม่ได้แล้ว
สัญญาณเคยดังมั้ย
ไม่ครับ นี่หนแรก
เขาอาจส่งสัญญาณเตือนซึ่ง... ชักแปลก ๆ
เราน่าจะ...
- น่าจะย้ายห้อง - หรือไม่ต้องสนใจมันรึเปล่า
มันไม่ดังต่อเนื่อง
ไม่ต่อเนื่อง
หมายถึงว่าถ้ามันยังดังต่อ
เราก็จะลงไป แล้วก็จะเจอพวกนั้นที่ล็อบบี้...
ช่างมัน ทำอันนี้ให้เสร็จก่อน
- คงไม่รับสายง่าย ๆ คงมีคนกระหน่ำโทรเป็นพัน - ใช่...
หวัดดีครับ ชั้น 10 มีเสียงสัญญาณดัง คืออะไรเหรอ
อ๋อ ขอบคุณครับ
ทดสอบระบบสัญญาณเตือนไฟไหม้
ดีมาก นั่นแหละที่อยากได้ยิน
จะดีนะ ถ้าแจ้งให้เรารู้ล่วงหน้า
ผมจะให้ดูทั่วๆ แบบเร็วๆ นะ
ตอนลอร่าเห็น เธอน้ำลายหกอ่านใหญ่เลย
งั้นเราจะห้ามตัวเอง แต่ไม่รับปากนะว่าจะสำเร็จ
ผมจะอธิบายภาพรวมว่ามันคืออะไร ทำงานยังไง
ส่วนแรกเป็นเอกสารสำคัญทั่วไป
จุดประสงค์หลักของแฟ้มที่ 2 นี้ คือเพื่อส่งต่อให้ SSO ตรวจดู
ซึ่งตรงข้ามกับโครงการปริซึม
SSO คือหน่วยปฏิปบัติการแหล่งข้อมูลพิเศษ
เก็บข้อมูลทางอ้อมบนเครือข่ายทั่วโลก
ทำทั้งในสหรัฐฯ และประเทศอื่น โดยเก็บหลายวิธี
แต่ในสหรัฐฯ จะต้องอาศัยความร่วมมือจากบริษัทต่าง ๆ
รวมทั้งบริษัทข้ามชาติที่มีสำนักงาเนใหญ่ อยู่ในสหรัฐฯ และยอมร่วมมือ
หรือยอมให้ SSO จ่ายเงินแลกกับ การเข้าถึงเซิร์ฟเวอร์ได้
แล้วก็มีที่ทำโดยร่วมมือ กับรัฐบาลบางประเทศด้วย
เป็นการตกลงกันว่า
"เราจะช่วยคุณเซ็ตระบบนี้ ถ้าคุณยอมให้เราเข้าถึงข้อมูล"
...งานระดับนี้ไม่ใช่คนเดียว หรือทีมเดียวจะทำเองได้
ใช่
ระบบเอ็กซ์คีย์สกอร์ดีพไดฟ์...
มีเอกสารแฟ้มเบ้อเร่อว่าด้วย การทำงานของเอ็กซ์คีย์สกอร์
มันคือระบบแสดงเนื้อหาที่นักวิเคราะห์ ใช้สืบค้นข่าวกรองทางสัญญาณ
ทำได้ทั้งค้นย้อนหลังและค้นสด ๆ แล้วก็เลือกว่าอะไรสำคัญ อะไรไม่
เอ็กซ์คีย์สกอร์เป็นโปรแกรมเอาไว้ทำแบบนั้น
ผมจะให้ดูรูปนึงที่ลอร่าบอกว่าสำคัญมาก
เราจะเห็นเลยว่าไอ้ความสามารถพวกนี้ เพิ่มเร็วน่ากลัวขนาดไหน
ตอนปีงบประมาณ 2011 เขาตรวจสอบการใช้โทรศัพท์หรืออินเทอร์เน็ต
ได้ 1 พันล้านครั้งพร้อม ๆ กันต่อหนึ่งอุปกรณ์
และเก็บข้อมูลได้ 125 กิกะไบต์ต่อวินาที ก็คือหนึ่งเทระบิต
- บนอุปกรณ์แค่ตัวเดียวจากทั้งหมดนี้ด้วย - ใช่ ตัวเดียวด้วย
มีกี่เครื่องเนี่ย
ตอนแรกมี 20 จุด แล้วก็อีก 10 ที่กระทรวงกลาโหม
แต่นี่ข้อมูลเก่าแล้ว
เราเพิ่มเร็วมาก
แต่ยังเป็น 20 จุด ซึ่งได้ข้อมูลอย่างน้อย 2 หมื่นล้าน
เราต้องเปิดให้คนเห็น จะได้เข้าใจชัด ๆ
เพราะเป็นเรื่องเข้าใจยาก
นี่ไม่ใช่นิยายวิทยาศาสตร์นะ เป็นเรื่องจริงที่เกิดอยู่เลย
ไม่ใช่ ผมหมายถึงขนาดของมันน่ะ
แล้วก็เป็นเอกสารทางเทคนิค ที่คนแทบอ่านไม่รู้เรื่องด้วย
แต่แค่นี้ก็ยังน่ากลัวเลย
สังคมต้องถกเถียงกัน ว่าเราอยากให้รัฐบาล...
เพราะนี่มันใหญ่แล้วก็น่าตกใจมาก
แม้เราจะรู้อยู่แล้ว ว่ามีเรื่องแบบนี้
แต่การได้เห็นชัดๆ นี่ มันกระแทกความรู้สึกมาก
6 ชั่วโมงต่อมา เกลนน์ กรีนวาลด์ตีพิมพ์บทความชิ้นแรก
ข่าวด่วนซีเอ็นเอ็น
ข่าวร้อนนี้ จุดประเด็นให้เรา ต้องวิตกกันอีกครั้งว่า
ความเป็นส่วนตัวของเรา กำลังถูกละเมิด ในนามความมั่นคงของชาติ
เนื้อข่าวเผยว่า ศาลอนุญาตให้ สำนักงานความมั่นคงแห่งชาติ
เข้าถึงบันทึกการใช้โทรศัพท์ของลูกค้า ค่ายเวอไรซอนได้ นับล้านชิ้น
เราได้สัมภาษณ์นักข่าว เจ้าของบทความนี้เป็นรายการแรก
เกลนน์ กรีนวาลด์จากเดอะการ์เดียนครับ
ยินดีด้วยนะครับ
ช่วยอธิบายหน่อย ว่าเรื่องนี้สำคัญยังไง
มันสำคัญ เพราะประชาชนเคยเข้าใจว่า
กฎหมายที่คุมเรื่องนี้ คือรัฐบัญญัติรักชาติ ซึ่งใช้หลัง 11 กันยาฯ นั้น
อนุญาตให้รัฐบาลเก็บข้อมูลของ คนที่มีระดับความน่าสงสัย ต่ำกว่าปกติ
เราจึงเข้าใจว่า ภายใต้รัฐบัญญัติรักชาติ
ถ้ารัฐบาลสงสัยว่าคุณ เกี่ยวข้องกับ อาชญากรรม หรือการก่อการร้าย
ก็จะสืบค้นข้อมูลเกี่ยวกับคุณได้มากมาย
เหตุที่คำสั่งศาลนี้ ทำให้เรื่องนี้น่ากลัวก็คือ
รัฐบาลไม่ได้ใช้ เพื่อจับตา บุคคลน่าสงสัยไหนโดยตรง
แต่กลับสุ่มเก็บข้อมูลการใช้ โทรศัพท์ของลูกค้าทุกคน ของเวอไรซอน
จนรู้ได้หมด ว่าใครโทรตอนไหน นอกหรือในประเทศ
พูดง่ายๆ ว่า เป็นโปรแกรมของรัฐบาล
ที่ออกแบบมาเพื่อเก็บข้อมูล ชาวอเมริกันทุกคน
ไม่แค่เฉพาะคนที่รัฐ เชื่อว่าทำผิด
ทำใจยากนะ...
การต้องได้ยินว่าคนที่เรารัก และอยู่ด้วยมาเป็น 10 ปี
อาจจะไม่ได้เจอกันอีกแล้ว
พวกนั้นถามอะไรเธอ?
...เจอผมครั้งสุดท้ายเมื่อไหร่ ผมอยู่ไหน ทำอะไรอยู่
รู้เรื่องที่ผมลาป่วยมั้ย
พวกนั้นรู้ทัน เพราะเห็นอยู่แล้วว่า ตอนอยู่บ้านผมไม่ได้ป่วย
หวัดดี?
หวัดดีครับ
ขอผมเลิกต่อเน็ตก่อน...
มีข่าวอะไรมั้ย
เพิ่งมีแขกมาเยี่ยมบ้านผม
แขกแบบไหน?
เจ้าหน้าที่ฝ่ายบุคคล เดาว่าจาก NSA เพราะมีตำรวจมาด้วย
แล้วเขาก็พยายามจะพังประตู ซึ่งตำรวจปกติไม่ทำงั้น..
- เธออยู่บ้านรึเปล่า - อยู่ ผมเลยบอกให้เธอร่วมมือ
หาโทรศัพท์ไม่เจอ แป๊บนึงนะ...
ผมบอกเธอว่าไม่ต้องห่วง
ขอหยิบของก่อน...
โอเค
ที่คุณเล่าก็ไม่ใช่ข่าวเซอร์ไพรส์เนอะ
ไม่ครับ ผมเตรียมใจไว้แล้ว
แต่ก็นะ.. พอได้เห็นว่าผลมันตกกับเขา ก็รู้สึกต่างจากที่นึกไว้เหมือนกัน
ใช่ แต่พวกนั้นอาจแค่สังเกตเห็นว่า คุณหายตัวไปก็ได้
ก็เป็นไปได้ แต่พวกเขา...
ขอทิ้งหน่อย
โทษทีครับ เช้านี้มัวแต่สนใจอย่างอื่น ยังไม่ได้แต่งตัวเลย
- แล้วเธอเป็นไง รับมือได้ดีมั้ย - ดีครับ
- เธอรู้มั้ยว่าคุณทำอะไร ทำทำไม - ไม่รู้เลย
ตรงนี้แหละ ที่ผมรู้สึกแย่
แต่ก็เป็นวิธีเดียวที่จะช่วยให้เธอไม่เดือดร้อน
คุณแค่บอกเธอเหรอว่า "ผมต้องไปไกล ยังบอกเหตุผลไม่ได้"
ผมหายตัวมาเฉย ๆ ตอนเธอไปเที่ยว
แค่ทิ้งโน้ตไว้ว่าไปทำงานนะ ซึ่งไม่ใช่เรื่องแปลกของอาชีพผม
- ครับ - เพราะงั้น
งั้นขอถามอะไรด่วน ๆ
พวกนั้นจะเข้าไปดูข้อมูลคุณ แล้วรู้เลยมั้ยว่าคุณเอาอะไรมาบ้าง
- อาจเป็นได้ แต่ก็ไม่แน่ - อาจไม่ถึงขั้นระบุได้
ใช่ เพราะผมเข้าเครือข่ายได้กว้างมาก
ถ้าพวกเขาทำงั้น อาจช็อคตายได้
เพราะเขาจะต้องรู้ว่า "ไอ้หมอนี่มันเข้าได้ทุกอย่างเลยนี่หว่า"
เขาไม่รู้หรอก ว่าผมเอาอะไรมาเป็นพิเศษ
ผมว่าเดี๋ยวเขาก็รู้สึกดีขึ้น พอได้เห็นว่า...
ข่าวไม่ได้ออกมาในทางแฉว่า "นี่คือรายชื่อของคนทำงานนี้ทุกคน"
จริง ผมว่าเขาอาจจะวิตกจริตกันสุดขีด
คาดเดาสถานการณ์เลวร้ายไปต่าง ๆ
และก็อาจจะออกมาชี้แจงอะไรไป
แต่ช่วงนี้เขาคงยังไม่ทำอะไรมาก
ผมก็ว่างั้น
ยังพอมีเวลาเตรียมสถานการณ์ ให้เราทุกคนที่เกี่ยวข้องกับเรื่องนี้ ยังปลอดภัยกันอยู่
เรายังมีเวลาเล่นเกมนี้ ก่อนที่เรื่องจะร้ายแรง
ทางนั้นคงใช้เวลาอีกเป็นสัปดาห์ ปรึกษาทนายว่า
"จะตีความสถานการณ์นี้ยังไง ให้เราได้ประโยชน์"
เหมือนที่พวกเขาทำมาตลอดน่ะ
ไม่ว่าจะเรื่องโดรน เรื่องดักฟัง
ก็จะอ้าง "ตามที่บัญญัติไว้ในกฎหมายปี 1840 ซึ่งให้อำนาจเราในเรื่องนี้ๆ ๆ.."
ซึ่งก็ต้องใช้เวลา และความพยายามเยอะ
ผมว่า ยิ่งเราออกสู่สาธารณะ เราจะยิ่งได้รับการปกป้อง
คุณคิดรึยัง ว่าจะเปิดตัวเมื่อไหร่
ที่เราตกลงกันไว้...
ผมไม่อยากให้ตัวเองกลายเป็นประเด็นก่อนเวลา จนทำให้ข่าวถูกเบี่ยงประเด็น
เรากำลังพูดถึง คนอเมริกันหลายสิบล้าน
ที่ไม่ได้ทำอะไรน่าสงสัยเลย แต่กลับต้องถูกสอดแนม
ฉันเผยแพร่บทความชิ้นที่ 2 ในวอชิงตันโพสต์ กับนักข่าว บาร์ตัน เกลล์แมน
ถัดมาไม่นาน เดอะการ์เดียน ก็รายงานถึงโครงการเดียวกันของ NSA
ข่าวด่วนซีเอ็นเอ็น
ข่าวร้อนชิ้นที่ 2 เปิดโปง อีกหนึ่งโครงการสอดแนมลับของรัฐบาล
วอชิงตันโพสต์ กับเดอะการ์เดียนรายงานว่า
NSA และ FBI เจาะตรงเข้าสู่ เซิร์ฟเวอร์บริษัทอินเทอร์เน็ตรายใหญ่
ทั้งไมโครซอฟท์, ยาฮู, กูเกิล, เฟซบุ๊ค, เอโอแอล, สไกป์, ยูทูบ และแอปเปิล
รัฐบาลเก็บทั้งข้อมูลเสียง, วิดีโอ, ภาพถ่าย, อีเมล, เอกสารและบันทึกการสนทนา
ซึ่งนักวิเคราะห์จะใช้ติดตามความเคลื่อนไหว ของบุคคลนั้นได้ตลอดเวลา
เราจะคุยกับ บิลล์ บินนีย์ อดีต NSA ซึ่งลาออกตั้งแต่ปี 2001
และตัดสินใจออกมาเปิดโปงเช่นกัน
บิลล์ คุณคิดยังไงกับข่าวในวอชิงตันโพสต์?
มันก็ต่อเนื่องจาก สิ่งที่รัฐบาลทำมาตลอดน่ะครับ
แสดงว่าคุณไม่แปลกใจ รู้มั้ยว่าใครปล่อยข้อมูล
ไม่รู้ค่ะ แต่ที่รู้คือรัฐบาลต้องสอบสวนแน่
ไม่ใช่สอบคนอนุมัติโครงการนะ แต่สอบคนปล่อยข้อมูลนี่แหละ
ผมไม่แปลกใจเลย ที่พวกบริษัทใหญ่ปฏิเสธข่าวนี้
คุณว่าพวกเขาผิดมั้ย
เขาคงมีข้ออ้างเชิงเทคนิค เช่น 'เราไม่ได้ยินดีร่วมมือกับรัฐ'
หรือ 'สิ่งที่รัฐทำไม่อาจเรียกว่า เป็นการเข้าถึงเซิร์ฟเวอร์เราโดยตรง'
แต่ความจริงคือ ผมเคยคุยกับเจ้าหน้าที่หลายคน ซึ่งเป็นคนป้อนคำสั่ง
แล้วเข้าถึงเซิร์ฟเวอร์เหล่านั้นจากระยะไกล
ฉะนั้นไม่ว่าเขาจะอธิบายยังไง เรื่องนี้ก็เกิดขึ้นจริง ๆ
เรียกว่านี่คือ การละเมิดเสรีภาพของพลเมืองอเมริกัน
ครั้งใหญ่ที่สุดในประวัติศาเสตร์ได้มั้ย
วันนี้นิวยอร์กไทมส์เขียนว่า รัฐบาลหมดความน่าเชื่อถือแล้ว
นิวยอร์กไทมส์ เคยประณามโอบามาเรื่องนี้ไปแล้ว
เคยประณามจอร์จ บุช เรื่องนโยบายป้องกันประเทศด้วย
ผมไม่อยากให้เราลดระดับการป้องกันภัย ไม่อยากให้เรากลับสู่สภาพเดิม
ลองดูในบอสตันสิ คนที่นั่นยอมสละเสรีภาพส่วนตัว
เขาเลือกหลบภัยอยู่ใน...
คุณจะเชื่อในอิสรภาพได้ยังไงถ้า ลองคิดนะ
ถ้าสังคมมีศาลลับ มีปฏิบัติการลับแบบโครงการปริซึม
มีการสอบสวนลับ ที่เฝ้าดูกระทั่งการจามการไอของทุกคน
โดยที่ประชาชนไม่รู้ตัวเลย
นี่ย่อมไม่ใช่อิสรภาพ จริงมั้ย
เมื่อปี 2008 รัฐแก้กฎหมายให้การบันทึก การสนทนาไม่ต้องใช้คำสั่งศาล
ยกเว้นระหว่างคนอเมริกันด้วยกัน บนผืนดินอเมริกา
เขาจึงไม่ต้องใช้คำสั่งศาลเลย ถ้าจะเก็บข้อมูลของคนต่างชาตินอกอเมริกา
รวมทั้งถ้าคนอเมริกันในประเทศสื่อสาร กับคนที่อยู่นอกประเทศด้วย
การที่ไม่มีใครคุม NSA ได้ ก็แปลว่าเขาทำได้ตามใจชอบ
และการที่ทุกอย่างเกิดขึ้นลับ ๆ ซ้ำยังข่มขู่คนที่เปิดโปง
ก็แปลว่า ต่อให้เขาทำสิ่งที่ละเมิดกฎหมาย
เราก็จะไม่รู้ เว้นแต่สืบสวนจริงจัง
และสร้างความโปร่งใส ในการทำอะไรก็ตามของรัฐบาล
คุณเกลนน์ กรีนวาลด์ ยินดีด้วยอีกครั้งครับ กับการเผยความจริงอื้อฉาวคราวนี้
เพิ่งได้ยินข่าวดีจากลินด์ซีย์ เธอยังไม่โดนจับ
แต่เช็คค่าเช่าบ้านผม ส่งไปไม่ถึงเจ้าของบ้าน
เขาเลยบอกว่าถ้าไม่จ่ายใน 5 วัน เราต้องย้ายออกไป
ซึ่งแปลกมาก เพราะผมตั้งระบบจ่ายอัตโนมัติไว้แล้ว
และได้ยินว่ามีรถบรรทุก แล่นเต็มหน้าบ้านเลย
...อยากรู้จังว่าเขามาหาอะไร
มัน...แปลก ๆ ไม่รู้จะอธิบายยังไง
ไอ้การที่ไม่รู้ว่าจะเกิดอะไรขึ้นพรุ่งนี้ หรือชั่วโมงหน้า หรืออาทิตย์หน้า
น่ากลัว แต่ก็รู้สึกเป็นอิสระด้วย
แบบนี้วางแผนง่ายกว่า เพราะไม่มีตัวแปรเท่าไหร่
ได้แค่ทำอะไร ๆ เฉพาะหน้าเท่านั้น
ตอนนี้ทุกการโทรศัพท์จะถูกบันทึกไว้ แบบดิจิทัล ไม่แค่เนื้อหาที่คุย
แต่รวมทั้งข้อมูลต้นทาง-ปลายทางด้วย
โดยรัฐบาลเจาะเซิร์ฟเวอร์ บริษัทอินเทอร์เน็ตรายใหญ่
แล้วรัฐบาลจะแก้ต่างได้ยังไงว่า นี่จำเป็น ต่อความมั่นคงของชาติ
ไม่ใช่การละเมิด ความเป็นส่วนตัวของประชาชน?
พูดยากค่ะ เพราะรัฐบาลตอบโต้เร็วมาก
คืนก่อน ผอ.สำนักข่าวกรองฯ ประกาศว่า นี่ไม่ใช่ความลับ
รัฐบาลได้เสียงหนุนเต็มที่ จากกรรมาธิการข่าวกรองทั้ง 2 พรรค
GCHQ มีวิกิพีเดียภายในด้วย
สำหรับเจ้าหน้าที่ลับระดับสูง เอาไว้ทำอะไรก็ได้
ผมจะเอาข้อมูลให้คุณดูเองว่า อะไรเหมาะตีพิมพ์
เอกสารสารพัดเลย ทั้งรูป พาวเวอร์พอยท์ เวิร์ด...
- นั่งได้มั้ย - ได้
คุณช่วยเล่าอีกทีว่า เอกสารพวกนี้เปิดเผย...
ยังมีอีก นี่ส่วนเดียว
มีโครงการเทมโพร่า และเรื่องเครื่องมือ ที่พัฒนาขึ้นมาเองชื่อ ยูแด็ค (UDAQ)
ไว้สืบค้นข้อมูลที่เก็บไว้
มีรายละเอียดโครงการ แล้วก็เอกสารสำหรับเครื่องมือบางตัว
แล้วจะยังไงต่อ? คุณจะเปิดตัวเมื่อไหร่
คงใกล้แล้ว สถานการณ์ตอนนี้ เร่งให้ผมต้องเปิดตัว
อีกไม่นาน เขาคงเริ่มเบี่ยงประเด็นเข้าหาตัวผม
ผมจะแค่ออกมาพูดว่า นี่ไม่ใช่เรื่องว่าใครแอบดูใคร
ไม่ใช่แค่ประเด็นส่วนตัวผม แต่เป็นเรื่องของทุกคน
ผมไม่กลัวคุณ จะบังคับให้ผมหุบปาก เหมือนที่ทำกับคนอื่นไม่ได้
ถ้าไม่มีใครลุกขึ้นพูด ผมก็จะพูดเอง
และหวังว่าถ้าผมจากไป ไม่ว่าจะเพราะโดนพวกคุณทำอะไร
ก็จะมีคนอื่น ลุกขึ้นทำแบบเดียวกัน
เราจะเป็นเหมือนไฮดราบนอินเทอร์เน็ต คุณอาจกำจัดใครทิ้งได้
แต่เราจะแตกหน่อ เกิดอีก 7 คนใหม่
คุณกังวลมากขึ้นมั้ย
ไม่นะ ผมรู้อยู่แล้วว่าจะเป็นแบบนี้
ผมเดินเข้าหามันเอง
ถ้าอยู่ดีๆ มีคนถีบประตูห้อง ผมคงเครียดน่ะ
แต่ตอนนี้...ไม่รู้สิครับ
แต่ผมกินน้อยลงนะ เรื่องนี้แหละที่ไม่เหมือนเดิม
- มาคุยเรื่องการเปิดตัวคุณกันเถอะ - ครับ
เราต้องคุยให้ชัด เพราะผมห่วงมาก
- ว่ามาเลย - ถ้าเราเปิดตัว ก็ต้องมีการตามหาตัวคุณแน่ ๆ
วันนี้ ชาร์ลี เซเวจ นักสืบข่าวการเมือง ตัวพ่อในนิวยอร์กไทมส์สรุปเลยว่า
การที่มีข้อมูลรั่วต่อเนื่อง แบบนี้แปลว่า ต้องมีใครตัดสินใจ ปล่อยข้อมูลที่มีอยู่มหาศาล
มีคนเดาด้วยว่าคนปล่อย อาจเป็นคนอ่านของคุณ เดากันไปหลายทาง เพราะงั้นก็...
ผมว่าโอเคนะ ถ้าเขามองไปในทางว่านี่เป็นคนซึ่ง...
คือผมอยากสื่อสารว่า
คุณมีจุดประสงค์ทางการเมือง ที่อยากบอกให้โลกรู้ว่าเกิดอะไรขึ้น
ผมเลยปิดชื่อคุณไว้ แต่ก็อยากเริ่มแนะนำคุณในมุมนั้นด้วย
แต่ที่ผมห่วงคือ ถ้าเราเปิดว่าคุณเป็นใคร ทำอะไร
จะกลายเป็นว่าเราเป็นฝ่ายส่งข้อมูลให้รัฐซะเอง
กลายเป็นว่าเรา ยื่นคำสารภาพ ไปให้รัฐระบุตัวคุณได้
ที่คุณพูดก็คงถูก ถึงยังไงพวกเขาต้องรู้อยู่แล้ว
แต่..เป็นไปได้มั้ยที่เขาอาจจะไม่รู้
ทำอย่างนี้เราจะกลายเป็น ฝ่ายส่งข้อมูลให้เขาซะเองมั้ย
เป็นไปได้ว่าพวกนั้นรู้ แต่ไม่อยากเปิดเผยเพราะไม่รู้ว่า...
หรือเขาอาจไม่รู้ แล้วเราก็ดันมาบอกเขาซะ
อาจเป็นได้ว่าเขายังต้องสืบอีก 2-3 เดือน แต่เราดันมาช่วยเขาแก้ปัญหาซะเอง
หรือ...ขอผมสมมติก่อนนะ... หรือคุณอาจไม่ห่วงก็ได้
คุณอาจไม่ได้เปิดตัวเพราะคิดว่า ถึงไงก็โดนจับเลยขอเป็นฝ่ายออกมาก่อน
แต่คุณเปิดตัวเพราะอยากเปิดจริงๆ และอยากให้คนฟังสิ่งที่คุณพูด
นั่นแหละครับประเด็น
ผมไม่อยากมุดหัวไปเรื่อย ๆ
ผมว่ามันมีพลัง ถ้าผมออกมาเพื่อให้เห็นว่า
"ผมไม่กลัว และคนอื่นก็ไม่ควรกลัวเหมือนกัน
อาทิตย์ที่แล้ว ผมยังนั่งโต๊ะข้างคุณในออฟฟิศอยู่เลย
เราทุกคนมีเดิมพันในเรื่องนี้ นี่คือประเทศของเรา
และการคานอำนาจ ระหว่างพลเมืองกับรัฐบาล
กลายมาเป็นเรื่องของผู้ปกครอง และผู้ถูกปกครองไปแล้ว
ไม่ใช่ระหว่างผู้ได้รับเลือกตั้ง และผู้ลงคะแนนเสียงอีกต่อไป
นี่แหละ ที่ผมอยากได้ยิน
แต่ผมอยากบอกด้วยว่า
ผมไม่คิดว่าเขาจะใช้เวลาเยอะหรอก ในการหาตัวผม
เขาอาจใช้เยอะแบบที่คุณว่าก็ได้ แต่ผมว่าไม่
และผมก็ไม่เคยคิดหลบด้วย ผมตั้งใจจะเปิดตัวตั้งแต่แรกอยู่แล้ว
โอเค ที่ผมจะโพสต์เช้านี้คือ คำอธิบายของผู้เปิดโปงข้อมูล
และพูดถึงคุณโดยไม่เผยอะไรเกี่ยวกับตัวคุณ
ผมจะโพสต์เรื่องนี้
และก็จะด่าไอ้พวกที่เอาแต่พูด ถึงการสอบสวนอยู่ได้
ผมอยากให้เราแสดงความไม่กลัว และก่นด่ากลยุทธ์ชั่ว ๆ
ที่จะถูกใช้กลบเกลื่อนสิ่งที่เราทำ
เยี่ยมครับ เห็นด้วย
มันจะเป็นการพลิกเกมของรัฐบาล
ที่มักทำให้คนที่เปิดโปงความจริง ต้องคอยซ่อนตัว
- ซึ่งช่างแม่งเหอะ เรามา... - ถ้างั้นนี่แผนเรา
คุณรู้สึกถึงอำนาจของการเป็นผู้เลือก และผมก็อยากให้คนทั้งโลกรู้สึกถึงอำนาจนี้
นี่คือการลุกขึ้นสู้เพื่อทุกคน ว่า "กูจะไม่หลบแม้แต่วินาทีเดียว
กูจะเผชิญหน้ากับมึง มึงไม่ต้องสืบ ไม่มีอะไรต้องสืบ
- กูอยู่นี่แล้ว" - ใช่
ซึ่งผมว่า มันมีพลังสุด ๆ
เหลือแค่ว่าจะทำยังไงให้เพอร์เฟ็คต์ ซึ่งนั่นคือหน้าที่ผม
ดังนั้นเช้านี้ ถ้าเดอะการ์เดียนไม่เปลี่ยนนะ
เช้านี้จะเป็นข่าวที่แค่เลี้ยงกระแสไว้ เพื่อนำไปสู่การเปิดเผยข่าวใหญ่ตอนกลางคืน
ซึ่งจะเป็น
ข่าวหลุดชิ้นใหญ่อีกชิ้น
แล้วหลังจากวันนี้พอเราโพสต์อีก 2 เรื่อง
คนก็จะอยากรู้แน่ๆ ว่า "ตกลงมันอะไรกันวะ ใครเป็นคนปล่อย"
รับรองได้
แป๊บนึงค่ะ...ขยับนิดนึง
- ให้ผมขยับ หรือว่า - ได้แล้วค่ะ
เริ่มจากข้อมูลพื้นฐานก่อนนะ เช่น บอกชื่อคุณ
ตำแหน่งในหน่วยงานข่าวกรอง แล้วก็ทำมานานแค่ไหน
ต้องลงลึกขนาดไหน หรือแค่ทั่วๆ ไป
เช่น "ผมเป็นนักวิเคราะห์โครงสร้างพื้นฐาน ที่บูซ อัลเลน แฮมิลตัน"
ไม่ถึงขั้นเล่าประวัติหมด
- ใช่ - โอเค
แค่สรุป
ผมชื่อ เอ็ด สโนว์เดน อายุ 29 ปี ทำงานที่บูซ อัลเลน แฮมิลตัน
เป็นเจ้าหน้าที่วิเคราะห์ โครงสร้างพื้นฐานให้ NSA ในฮาวาย
คุณเคยทำอะไรในหน่วยงานข่าวกรอง
ผมเคยเป็นวิศวกรระบบ, ผู้ดูแลระบบ, ที่ปรึกษาอาวุโสของ CIA,
ที่ปรึกษาไอที แล้วก็เจ้าหน้าที่ ดูแลระบบการสื่อสารโทรคมนาคม
ได้ใบอนุญาตระดับไหน
ลับที่สุดครับ
ปกติคนระดับเดียวกับผม ทั้งคนดูแลระบบและนักวิเคราะห์โครงสร้าง
จะเข้าถึงข้อมูลมากกว่าลูกจ้าง NSA ทั่วไป
ลูกจ้างทั่วไปจะได้ใบอนุญาต TS, SI, TK แล้วก็ Gamma
ย่อจาก Top Secret, Signals Intelligence, Talent Keyhole และ Gamma
ซึ่งทั้งหมดเกี่ยวข้องกับ ภารกิจหลักของ NSA
แต่ถ้าเป็นผู้ดูแลระบบ จะได้ใบอนุญาตพิเศษเรียกว่า พรีแว็ก
เข้าถึงข้อมูลได้ทุกระดับ ไม่ว่าจะเกี่ยวกับงานรึเปล่า
เอ็ดเวิร์ด สโนว์เดน อดีตเจ้าหน้าที่ฝ่ายเทคนิค CIA เปิดเผยตัว
ว่าเป็นผู้ปล่อยข้อมูล การสอดแนมทางโทรศัพท์ และอินเทอร์เน็ตของรัฐบาลสหรัฐฯ
โดยกระทรวงยุติธรรมยืนยันว่า ได้เริ่มต้นสอบสวนอาชญากรรมนี้แล้ว
ปล่อยไว้หรือโกนทิ้งดี?
- เทียบกับที่คนเห็นในวิดีโอแล้วยังดูออกมั้ย? - โกนดีกว่า
เนอะ? แต่คงไม่เกลี้ยงเพราะผมไม่มีใบมีด
- วันนี้คุณจะคุยกับสื่ออื่นอีกมั้ย - ครับ
มาออฟฟิศ AP ได้มั้ย เราอยากถามว่าสโนว์เดนอยู่ไหน และมีแผนอะไร
ผมไม่คุยเรื่องนี้ ถ้าไม่มีคำถามอื่น ก็ไม่ต้องสัมภาษณ์
- แล้วคุณจะอยู่ฮ่องกงอีกนานมั้ย - อีกสักพัก...
จะเขียนเรื่องนี้อีกมั้ย หรือไม่แล้ว
ผมจะเขียนอีก
- โดนรัฐบาลอเมริกันกดดันมั้ย - ไม่ครับ
ทางการฮ่องกงมีท่าทียังไง เขาขอที่อยู่ของสโนว์เดนหรือ...
ไม่มีรัฐบาลไหนติดต่อผมเลย
คุณว่าเรื่องจะเป็นยังไงต่อ ทั้งสำหรับตัวคุณ, สโนว์เดน,
สื่ออเมริกัน และทางการอเมริกา?
ที่ผมบอกได้คือ ผมจะรายงานต่อไปถึงสิ่งที่รัฐบาลทำ
และสิ่งที่ผมคิดว่าคนอ่านควรได้รู้
แต่สำหรับเขา ไม่มีใครรู้หรอกครับ
พวกนั้นอาจส่งคนมาจับผม หรืออาจให้ประเทศอื่นจับก็ได้
หรือไม่ก็จ้างมาเฟีย หรือสายลับ ...เรามี CIA อยู่ในสถานกงสุลฮ่องกงนี่เอง
แดเนียลา ริทอร์โท กับชั่วโมงข่าวเด่นค่ะ
สหรัฐฯ เริ่มสอบสวนผู้เปิดเผยข้อมูล การสอดแนมของรัฐบาล
กองกำลังรักษาความมั่นคงอัฟกานิสถาน
รายงานการโจมตี สนามบินคาบูลของกลุ่มตอลีบัน
ต่อไปเป็นข่าวเด่นจากหนังสือพิมพ์รอบโลก
ข่าวใหญ่ในเดอะการ์เดียนวันนี้ เผยตัวอดีตลูกจ้าง CIA
ผู้เปิดโปงนโยบายสอดแนม ทางอินเทอร์เน็ตของอเมริกา
- นายเอ็ดเวิร์ด สโนว์เดน - สนุกจริง ๆ
คีร่า, ยูเวน คิดยังไงคะ
ข่าวเขียนได้สนุกมาก อย่างกับนิยายจอห์น เลอคาร์เร่
เริ่มตั้งแต่เขาขโมยข้อมูลได้ แล้วก็หนีไปที่ที่อเมริกาตามจับยาก
บ้าเอ๊ย
ก็คือฮ่องกง ซึ่งเป็นของจีน ตามนโยบาย 1 ประเทศ 2 ระบบ
แปลว่าเขาจะได้รับการปกป้อง.. วางแผนเนี้ยบอย่างกับนิยายสายลับ
แต่รายละเอียดล่ะเป็นไง?
แบบนี้ยิ่งแย่ แต่...
ถ้าให้เห็นแค่ครึ่งหน้าล่าง...
สโนว์เดนกล่าวว่า รู้สึกท้อ เมื่อได้เห็นอำนาจที่เพิ่มขึ้น ๆ ของ NSA
จึงออกมาเปิดโปงว่า หน่วยงานนี้สอดแนมการใช้โทรศัพท์นับล้านครั้ง
- คุณรู้สึกยังไง - แถมยังเข้าถึง
ข้อมูลของบริษัทอินเทอร์เน็ตรายใหญ่ด้วย
อะไรจะเกิดก็ต้องเกิด เราคุยกันไปแล้ว
ผมรู้อยู่แล้วว่าต้องเสี่ยงกับอะไร ถ้าต้องโดนจับก็ต้องโดนจับ
แต่เราก็ยังได้เผยข้อมูลที่โลกสมควรได้รู้
และคุณกับเกลนน์ก็ยังรายงานต่อไปได้
ไม่ว่าจะเกิดอะไรขึ้นกับผม
นายเอ็ดเวิร์ด สโนว์เดน วัย 29 ปี อ้างว่า
สหรัฐฯ เก็บบันทึกการใช้โทรศัพท์ และอินเทอร์เน็ตนับล้านชิ้น
และเดอะการ์เดียนยืนยันว่า การเปิดตัวครั้งนี้เป็นความต้องการของเขาเอง
- เดวิด วิลลิส รายงานจากวอชิงตัน - ใครครับ?
คงต่อผิดห้องแล้วล่ะ
...หนังสือพิมพ์วอลล์สตรีทเจอร์นัล
ครับ
อะไรนะ?
...ไม่ล่ะ ผมว่าเขาโทรผิด
ไม่ครับ ไม่รับสาย
ถ้าเป็นผู้ชาย 2 คน จากแผนกต้อนรับ
ให้โทรขึ้นมาได้นะ แต่สายนอกไม่รับ
เดี๋ยวๆ ให้เขาขึ้นมาเลยก็ได้
..คุณครับ? ห่าเอ๊ย
ทนายรึเปล่า?
คนที่โทรมาน่ะ ถามซิว่าใช่ทนายรึเปล่า
เอ่อ.. บอกไปว่าเธอโทรผิด ที่นี่ไม่มีคนชื่อสโนว์เดน
เพื่อจะหนีสื่อ เราจึงย้ายไปห้องฉันแทน
โรเบิร์ต คุยได้มั้ย
ผมเข้ามาได้แล้ว
ปลอดภัยอยู่กับลูกค้าแล้ว
คุยเรื่องแผนเลยได้มั้ย
ใบคำร้องนี่ เริ่มแล้วรึเปล่า
ครับ แต่?
คือในทางเทคนิค ยังไม่เริ่ม
เปิดลำโพงได้มั้ย
- โรเบิร์ต? - ครับ
หวัดดีครับ ผมลูกค้า
หวัดดีครับเอ็ดเวิร์ด เป็นไงบ้าง
สบายดีครับ
ผมเพิ่งคุยกับข้าหลวงใหญ่ผู้ลี้ภัย แห่งสหประชาชาติที่ฮ่องกงนี่
เขาได้รับเรื่องที่คุณยื่นขอลี้ภัยแล้ว เลยอยากให้คุณไปยูเอ็น. พร้อมเราเลย
- โอเค - ถ้าไปตอนนี้จะเป็นพักเที่ยง
แต่เขาจะให้เราเข้าได้ คนอื่นไม่ได้
สำนักงานฯ มีทางเข้าแยกจากตัวตึก จึงเป็นโอกาสดีของเรา
ถ้ามีสื่อรู้ว่าคุณอยู่นั่น คุณก็ยังหนีออกอีกทางได้
ดีครับ ผมเอาของใช้ไปด้วยได้มั้ย
เผื่อต้องเผ่นจะได้ไม่ต้องกลับมาอีก
- ออกมาเลยครับ ไม่ต้องกลับไปแล้ว - โอเค
เอาของที่ต้องใช้แล้วออกมากับคุณหมั่นเลย
ผมจะไปรับพวกคุณ เขารู้ว่าจะไปตรงไหน แล้วผมจะพาไป สำนักงานข้าหลวงใหญ่
ดีครับ
ขอบคุณมากเลยนะครับที่ช่วย
เขากังวลว่า แล้วจะยังไงต่อ
จะไปพักที่ไหน
มีที่ที่เป็นส่วนตัวหน่อย ที่ตำรวจหาไม่เจอมั้ย
อย่าเพิ่ง ๆ
ยังไม่ต้องคิดเรื่องนั้น รีบไปยูเอ็น.ก่อนเถอะ
ได้ครับ
เดี๋ยวก่อนไป ผมโทรหาอีกทีนะ
โอเค ขอบคุณมาก
- หวัดดีครับ - หวัดดีครับ
เอาล่ะ...
เราไม่มีรถ
ผมกำลังคิดว่า..
จะให้คนเฝ้าประตูเรียกรถให้ หรือไปเรียกแท็กซี่เองดี?
แต่.. จิมซาจุ่ยรถติด เรียกแท็กซี่ยาก
ครับ
เคยมีคดีที่ฮ่องกงส่งผู้ร้ายข้ามแดน เพราะวาทะทางการเมืองมั้ยครับ?
ไม่เคยเห็นนะครับ
แต่ถ้าเรายื่นเรื่องว่าถูกทรมาน หรือแสวงหาที่พักพิง
ภายใต้กฎหมาย เขาก็จะต้องให้หลักประกัน ให้คุณได้อยู่ในฮ่องกง
เพราะเขาไม่รู้จะเอาคุณไปทิ้งไว้ไหน
ท่านประธานาธิบดีไม่ยินดีที่การถกเถียง เรื่องนี้ได้รับความสนใจมาตลอดสัปดาห์
เพราะการรั่วของข้อมูลลับทางราชการ เกี่ยวกับโปรแกรม
ซึ่งสำคัญในการต่อสู้กับภัยก่อการร้ายเช่นนี้ ย่อมเป็นปัญหา
แต่การถกเถียงก็เป็น สิ่งที่ชอบด้วยกฎหมาย และควรมีต่อไป
สโนว์เดนยื่นเรื่องขอลี้ภัย ไปยังสหประชาชาติ แล้วมุดดินหนีไป
ฉันยังอยู่ในฮ่องกง หวังได้ถ่ายหนังต่อ แต่ก็รู้ตัวว่าถูกสะกดรอยตาม
6 วันถัดมา ฉันจึงกลับเบอร์ลิน
เอ็ดเวิร์ด สโนว์เดน: หวัดดี
เอ็ดเวิร์ด: อยู่มั้ย
ลอร่า พอยทราส: อยู่
ลอร่า: คุณโอเคมั้ย
เอ็ดเวิร์ด: โอเค
เอ็ดเวิร์ด: ผมคงเจอพวกคุณไม่ได้อีกสักพัก พวกคุณดังเกินไป
เอ็ดเวิร์ด: ตอนนี้วอชิงตันโพสต์ลงยูสเซอร์เนมผมแล้วด้วย
NSA คงลบแอ็กเคาต์ หรือบล็อคการติดต่อไปแล้ว
เอ็ดเวิร์ด: เราต้องมายืนยันตัวตนกันใหม่
ลอร่า: โอเค
ลอร่า: ถ้าฉันส่งกล้องไปให้ คุณจะถ่ายที่นั่นได้มั้ย
เอ็ดเวิร์ด: ตอนนี้ไม่ได้ เจ้าของบ้านที่ผมอยู่อ่อนไหวมาก
เอ็ดเวิร์ด: ผมพูดดังไม่ได้
ลอร่า: ไม่ได้เหรอ
เอ็ดเวิร์ด: ผมไม่อยากให้บ้านเขาโดนบุกนะ
"สหรัฐฯ ลอบล้วงข้อมูลอีเมล และโทรศัพท์ชาวบราซิลนับล้านชิ้น"
ผมจะให้ดูเอกสารใหม่นะครับ
จะเห็นภาพชัดขึ้นเยอะเลย
นี่เป็นแผนที่สายเคเบิล ที่ใช้เก็บข้อมูลโครงการปริซึม
ภาพนี้แสดงปริมาณข้อมูลที่กำลังเก็บ
สายยิ่งหนา ยิ่งเก็บเยอะ
จะเห็นว่าสายพวกนี้
หนามากทางใต้ของบราซิล
และขึ้นมา แถวๆ ทะเล
แปลว่าเขาเก็บข้อมูล ผ่านปริซึมเยอะมาก
ซึ่งสำคัญนะ เพราะปริซึมดูดข้อมูลจากเฟซบุ๊ค สไกป์, ยูทูบ, ยาฮู, ฮอตเมล
และในนี้ก็เห็นว่า มีข้อมูลถูกดูดจากบราซิลเยอะมาก
เราไม่รู้ว่ารัฐบาลบราซิล รู้เรื่องแค่ไหน
หรือร่วมมือกับบริษัทบราซิลรึเปล่า แต่เราต้องได้รู้แน่ ผมเชื่อ
สักวันเราจะต้องรู้ทุกเรื่อง หรือเกือบทุกเรื่อง
ครับ
เกลนน์ กรีนวาลด์: คุณคิดยังไงเรื่องไปอเมริกา
ลอร่า พอยทราส: ฉันยังไม่ไปตอนนี้
เกลนน์: หลังจากนี้ล่ะ
ลอร่า: ยังไม่รู้ค่ะ
ลอร่า: คุณล่ะ
เกลนน์: ผมก็ยังไม่รู้
ลอร่า: เราอาจโดนหมายเรียกถ้ากลับไป
เกลนน์: ผมว่านั่นถือเป็นกรณีที่ดีที่สุดนะ
เกลนน์: เดี๋ยวเราก็รู้
จะใช้อันไหนดี? นี่เป็นข้อมูลปฏิบัติการ เราก็ไม่ต้องพูด..
เรียบเรียงใหม่สิ
เลื่อนขึ้นบนๆ ซิ อเล็กซานเดอร์พูดอะไรนะ
ในทาร์แม็กน่ะครับ "ทำไมเราถึงเก็บสัญญาณทุกอย่างตลอดเวลาไม่ได้?
น่าจะเป็นการบ้านปิดเทอม ของพวกเมนวิธที่สนุกดีออก"
คีธ อเล็กซานเดอร์ ผอ.NSA พูดตอนไปอังกฤษ
เอกสารลับใช่มั้ย?
เราต้องใช้ไม่เกิน 3 ภาพ
ถ้าเกินก็ต้องระวังให้หนัก
- นี่นะ - นี่แหละ
เอกสารนี่อันตราย สำหรับการ์เดียนเรามาก พลาดไม่ได้เลย
ใช้เสร็จแล้วต้องเก็บล็อคใส่รหัสลับ
ไม่ได้หมายความว่า ออฟฟิศเราจะโดนบุกนะ
แต่เขาบอกว่านายกฯ ห่วงมาก ทางการเอาแต่ย้ำว่า
"เอกสารพวกนี้ มาจากระดับสูงจริง ๆ"
เอ็ดเวิร์ด: ที่นั่นเป็นไง
ลอร่า: ฉันอยู่ที่เดอะการ์เดียน เขาตีพิมพ์เรื่องเทมโพร่าวันนี้
ลอร่า: กังวลกันหนักเลย กลัวโดนศาลสั่งห้าม
เอ็ดเวิร์ด: NSA รักโปรแกรมนี้น่าดู
ลอร่า: เพราะอะไร
เอ็ดเวิร์ด: เพราะใช้ในสหรัฐฯ ไม่ได้ แต่ในอังกฤษยอมให้เราค้นข้อมูลได้ทั้งวัน
ลอร่า: เขากลัวถ้าต้องลงชื่อบริษัทโทรคมนาคมที่มีเอี่ยว
เอ็ดเวิร์ด: เขารู้มั้ยว่าบริษัทอะไร
ลอร่า: คิดว่ารู้นะ
21 มิถุนายน 2013 รัฐบาลสหรัฐฯ ส่งฟ้องสโนว์เดน 3 ข้อหา
2 ข้อหาแรก เป็นความผิดภายใต้กฎหมายจารกรรม
และขอให้ฮ่องกงส่งตัวเขากลับ ในฐานะผู้ร้ายข้ามแดน
2 วันต่อมา วิกิลีกส์จัดการการเดินทาง ออกจากฮ่องกงให้เขา เพื่อขอลี้ภัยทางการเมือง
ตามที่เห็นบนแผนที่นี้
เครื่องบินที่มีรายงานว่า นายสโนว์เดนโดยสารมาด้วย
กำลังลงจอดในมอสโก เมืองหลวงของรัสเซีย
คุณคงได้ยินข่าวแล้ว
มีเจ้าหน้าที่ซีไอเอ ออกมาเปิดโปงข้อมูลลับ
ตอนนี้เขาติดอยู่ในสนามบินที่มอสโก
เราพาเขาออกจากฮ่องกง
แต่พอเครื่องจอดที่มอสโก
รัฐบาลอเมริกัน ก็สั่งยกเลิกหนังสือเดินทางของเขา
จึงถือว่าเขา ยังไม่ได้เข้ารัสเซีย
ยังติดอยู่ในสนามบิน โดยมีคนของเราอยู่ด้วย 1 คน
เรากำลังเตรียมเครื่องบินส่วนตัว พาเขาไปเอกวาดอร์
หรือเวเนซุเอลา
หรือไอซ์แลนด์ ที่เขาจะปลอดภัย
วุฒิสมาชิกบราซิล ไต่สวนกรณีการสอดแนมของ NSA
เชิญครับ ใช้เวลาให้เต็มที่
ขอบคุณมาก สวัสดีครับ
ประเด็นแรก ข้ออ้างของรัฐบาลอเมริกัน ต่อทุกเรื่องหลัง 11 กันยาฯ
ก็คือ "การก่อการร้าย"
ทุกสิ่งล้วนถูกอ้างในนามความมั่นคงของชาติ และการปกป้องประชากร
ทั้งที่ความจริงเป็นตรงกันข้าม
มีเอกสารมากมายที่ไม่เกี่ยวเลย กับการก่อการร้ายหรือความมั่นคง
แต่เป็นเรื่อง การแข่งขันระหว่างประเทศ
และเรื่องอุตสาหกรรม การเงิน เศรษฐกิจของบริษัทต่าง ๆ
ประเด็นที่ 2 กรณีเอ็กซ์คีย์สกอร์
เมื่อแรกที่เราตีพิมพ์ข่าวนี้
รัฐบาลสหรัฐฯ แก้ตัวว่าไม่เคยล้วงข้อมูลการสื่อสาร
เป็นแค่การเก็บข้อมูลเมทาเดตา คือเก็บแค่ชื่อคนโทรต้นทาง
คนปลายทาง และระยะเวลาการโทร
แต่ถ้าผมรู้ชื่อทุกคน ที่คุณติดต่อด้วย
รู้ว่าคุณโทรจากไหน
โทรนานเท่าไหร่
ผมก็ย่อมจะรู้มากมาย เกี่ยวกับนิสัยใจคอของคุณ
สิ่งที่คุณทำ ชีวิตของคุณ
ซึ่งนี่คือการละเมิด ความเป็นส่วนตัวอย่างร้ายแรง
ในความเป็นจริง คำแก้ตัวนั่นผิดมหันต์
ที่จริงแล้ว รัฐบาลสหรัฐฯ ไม่เพียงสามารถเก็บเมทาเดตา
แต่ยังเก็บข้อมูลจริง ๆ ทั้งจากอีเมลคุณ
และสิ่งที่คุณคุยทางโทรศัพท์
จากคำที่คุณพิมพ์ค้นทางกูเกิล
เว็บไซต์ที่คุณดู
เอกสารที่คุณส่งให้เพื่อนร่วมงาน
ระบบนี้ ติดตามได้เกือบทุกอย่างที่เราทำออนไลน์
ฉะนั้น ถ้าคุณเป็นนักข่าว ที่กำลังสืบเรื่องรัฐบาลอเมริกา
ถ้าคุณทำงานในบริษัท ที่มีคู่แข่งเป็นอเมริกัน
หรือถ้าคุณทำงานด้านสิทธิมนุษยชน ที่เกี่ยวข้องกับรัฐบาลอเมริกัน
หรืองานไหนก็แล้วแต่
พวกเขาก็ดักจับ การสื่อสารของคุณได้ง่ายมาก
ถ้าคุณเป็นคนอเมริกันที่อยู่ในอเมริกา เขาจะต้องขออนุญาตจากศาลก่อน
ซึ่งเขาก็ขอได้เสมอแหละ แต่ถ้าคุณไม่ใช่คนอเมริกันล่ะก็
เขาจะไม่ต้องขออนุญาตใดๆ ทั้งสิ้น
ผลลัพธ์ของการสูญเสียความเป็นส่วนตัว อาจเป็นเรื่องเดายาก
แต่เราต้องเข้าใจว่า มันจะมีผลกระทบมหาศาล
ความสามารถของประชาชน ที่จะลุกขึ้นประท้วงหรือรวมตัวกัน
ย่อมลดลงทันที เมื่อทุกคนไม่มีความเป็นส่วนตัวอีกต่อไป
ขอเก็บโทรศัพท์ครับ
โอเค
อยู่นี่หมดแล้ว
เอาไปใส่ตู้เย็น
กลุ่มทนายนานาชาติ ซึ่งอาสาเป็นตัวแทนของสโนว์เดน
นัดประชุมเรื่อง สถานะทางกฎหมายของเขา
เมื่อเดือนมิถุนายน สโนว์เดนถูกตั้ง 3 ข้อหา
ภายใต้กฎหมายอาชญากรรม ที่ใช้มาตั้งแต่สงครามโลกครั้งที่ 1
ชื่อ กฎหมายจารกรรม
ซึ่งครอบคลุมกว้างมาก เกี่ยวกับลักษณะการกระทำผิด
ในการแบ่งปันหรือเผยแพร่
สิ่งที่เรียกว่า ข้อมูลว่าด้วยการป้องกันประเทศ
กฎหมายนี้เคยใช้แค่กับคนที่ถูกตั้งข้อหาว่า ทำงานให้รัฐบาลชาติอื่น
ซึ่งหมายถึงสายลับ ไม่ใช่คนเปิดโปงข้อมูล
การทำหน้าที่หนนี้ของพวกเรา จึงถือว่าประหลาดมาก
ไม่แค่สำหรับพวกคุณ ผมก็ด้วย
เพราะกฎหมายจารกรรม ไม่แยกความแตกต่าง
ระหว่างการปล่อยข้อมูลให้สื่อมวลชน เพื่อประโยชน์สาธารณะ
กับการขายความลับให้ศัตรูต่างชาติ เพื่อประโยชน์ส่วนตัว
ใต้กฎหมายนี้
เราจึงใช้วิธีแก้ต่างไม่ได้ว่า ข้อมูลที่ถูกเปิดโปงนั่นสมควรถูกเปิด
แก้ต่างไม่ได้ว่า นี่เป็นประโยชน์ต่อสาธารณะ
ต่อให้ศาลวินิจฉัยว่าโครงการนี้ผิดกฎหมาย หรือผิดรัฐธรรมนูญก็ตาม
และฝ่ายรัฐบาลก็ไม่ต้องแก้ตัว เรื่องการจัดกลุ่มข้อมูล
ไม่ต้องอธิบายด้วยว่า การเปิดโปงนี้ให้ผลอันตรายยังไง
ทั้งหมดนี้ มันไม่สัมพันธ์กันเลย
ดังนั้น เมื่อเราพูดว่าคดีนี้ไม่ยุติธรรม
เราไม่ได้พูดในความหมาย แบบทนายความสิทธิมนุษยชน
แต่เรากำลังพูดว่า
ตัวกฎหมายเองได้กำจัดโอกาสในการแก้ต่าง ทุกเรื่องที่สโนว์เดนควรจะทำได้
และก็ตีความให้เขาเป็นเท่ากับสายลับ
3 ข้อหาที่เขาโดนจึงอาจจะเพิ่มเป็นร้อย 2 ร้อย หรือ 3 ร้อยก็ได้
พวกนั้นฟ้องเขา แยกตามเอกสารแต่ละชิ้น ที่นักข่าวเอาไปตีพิมพ์ได้เลย
ฉะนั้น แม้เราจะนั่งอยู่ตรงนี้ในฐานะทนาย
แต่วิธีแก้ปัญหาจริงๆ ของเราจะเป็น ทางการเมืองซะ 95% และกฎหมาย 5% เท่านั้น
เอ็ดเวิร์ด: ผมมีข่าวมาบอก คงไม่ถึงกับช็อค
ลอร่า: ค่ะ ว่ามา
เอ็ดเวิร์ด: FBI กำลังจับมือกับ CIA และประเทศไม่ระบุนาม แต่รวมอังกฤษด้วย
เพื่อสืบหาแผนของผมและ ที่อยู่ของทุกคนทั่วโลกที่ติดต่อกับผมอยู่
ลอร่า: เอาข่าวมาจากไหน
เอ็ดเวิร์ด: บอกได้แค่ว่า จากแหล่งข่าวที่เชื่อถือได้
เอ็ดเวิร์ด: เขาได้รับคำสั่งให้ใช้ "ทุกมาตรการที่เหมาะสม"
รวมถึงให้รัฐบาลกดดัน "เมื่อจำเป็น" เพื่อให้สื่อไม่ลงข่าว
นายสโนว์เดนถูกตั้งข้อหา อาชญากรรมร้ายแรง
เขาจึงควรกลับสหรัฐฯ ซึ่งเขาจะได้เข้าสู่กระบวนการตามกฎหมาย
และได้รับสิทธิทุกประการ ในฐานะพลเมืองอเมริกัน
เพื่อต่อสู้ตามระบบยุติธรรม ภายใต้รัฐธรรมนูญ
20 กรกฎาคม 2013
รัฐบาลอังกฤษกดดันให้เดอะการ์เดียน ทำลายข้อมูลเกี่ยวกับ GCHQ
ที่ยูเวน แม็กแคสคิลล์ได้รับที่ฮ่องกง
หลังจากติดค้างอยู่ในสนามบินเชเรเมเตียโว ที่มอสโก 40 วัน
สโนว์เดนก็ได้รับสิทธิลี้ภัย ในรัสเซียเป็นเวลา 1 ปี
ผมไม่คิดว่านายสโนว์เดนเป็นคนรักชาติ
ผมสั่งตรวจปฏิบัติการสอดแนม ตั้งแต่ก่อนที่เขาจะปล่อยข่าว
ทั้งสิ่งที่ตัวผมและชาวอเมริกันต้องการ ก็คือการตรวจสอบกฎหมายเหล่านี้
เพราะการถกเถียงโดยอิงบนข้อเท็จจริงเท่านั้น ที่จะทำให้สังคมเราดีขึ้น
ขณะเดินทางกลับบ้าน หลังมาพบฉันที่เบอร์ลิน
เดวิด มิแรนดา คนรักของเกลนน์ กรีนวาลด์ ถูกกักตัวที่สนามบินฮีทโธรว์ในลอนดอน 9 ชั่วโมง
ภายใต้กฎหมายต่อต้าน การก่อการร้ายของอังกฤษ
โดยมีการแจ้งทำเนียบขาว ให้รู้ล่วงหน้าด้วย
เดวิดของผม เป็นยังไงบ้าง
ไปกันเหอะ
ผมอยากกลับบ้าน
โอเค เดินดีๆ
- แล้วคุณเป็นไง - สบายดี แต่นอนไม่หลับเลย
ผมรู้
"บราซิลเรียกร้องคำชี้แจง จากรัฐบาลอังกฤษ"
กันยายน 2013 สภายุโรปไต่สวนกรณี NSA สอดแนมพลเมืองและบริษัทในยุโรป
รายงานเผยว่า NSAได้เข้าถึง กุญแจเข้ารหัส และมีการจ่ายเงิน
ให้แก่บริษัทเทคโนโลยี เพื่อจะเข้าถึงโปรโตคอลเข้ารหัสด้วย
เราจะมาคุยถึงวิธีปกป้องตัวเอง จากการถูกรัฐสอดแนม
เจค็อบ แอปเพลบอม นักเข้ารหัสและ นักพัฒนาซอฟต์แวร์รักษาความปลอดภัย
เลดาร์ เลวินสัน ผู้ก่อตั้ง 'ลาวาบิท'
ผู้ให้บริการอีเมลเข้ารหัส ซึ่งเอ็ดเวิร์ด สโนว์เดน ใช้อยู่ เชิญทั้ง 2 ท่านเลยค่ะ
ขอบคุณครับ
ลาวาบิทหวังว่าสักวันจะมีคนจำเราได้ โดยไม่ต้องอ้างชื่อสโนว์เดนครับ
บริการของเรา ถูกออกแบบมา
เพื่อไม่ให้ผมรุกล้ำ ความเป็นส่วนตัวของคนอื่นได้
พูดง่าย ๆ คือ ลาวาบิท จะกำจัดตัวผู้ให้บริการออกไปจากสมการ
ด้วยการไม่บันทึกข้อมูลไว้บนเซิร์ฟเวอร์ และไม่สามารถเข้าถึง ข้อมูลสำรองอีเมลผู้ใช้
เราไม่ได้ตัดความเป็นไปได้ ของการสอดแนมทิ้งนะครับ
เราแค่ตัดตัวเราเองออก
ปกติการสอดแนม ต้องมีเป้าหมาย
ไม่ว่าจะตัวผู้ส่ง หรือผู้รับข้อความ
แต่ FBI บอกผมว่า
ในเมื่อผมไม่ส่งมอบข้อมูล ผู้ใช้รายหนึ่งให้
เขาก็จะบังคับให้ผม มอบกุญแจเข้ารหัสทั้งหมด แล้วให้ FBI เข้ามาเก็บข้อมูลในเครือข่ายของผมได้
ซึ่งแน่นอนว่าผมไม่สบายใจ แถมบอกใครก็ไม่ได้
ผมจึงตัดสินใจว่า ถ้าผมไม่ชนะในการต่อสู้เพื่อจะเผยความจริง
ถ้าไม่ชนะในเกม ที่จะป่าวประกาศให้คนได้รู้
ทางเลือกตามจรรยาบรรณทางเดียว ที่เหลืออยู่ก็คือ ปิดระบบไปซะ
ลองคิดดูนะครับ
ผมเชื่อในกฎหมาย เชื่อในความจำเป็นที่ต้องมีการสอบสวน
แต่การสอบสวน ไม่สมควรละเมิดความเป็นส่วนตัวของใคร
เพราะมันล่วงล้ำก้าวก่าย และวุ่นวายมาก
ถ้าเราไม่มีสิทธิในความเป็นส่วนตัว แล้วเราจะถกเถียงกันอย่างเสรีได้ยังไง
เสรีภาพในการพูด จะมีประโยชน์อะไร
ถ้ามันไม่ได้รับการปกป้อง
ถ้าคุณไม่สามารถถกเถียงเป็นการส่วนตัว กับใครในเรื่องที่คุณไม่เห็นด้วย
ลองนึกถึงผลกระทบ ที่น่าเกลัวของมันสิครับ
นึกถึงผลกระทบน่าขนลุกที่เกิดกับประเทศ ซึ่งไม่มีสิทธิในความเป็นส่วนตัว
ผมสังเกตเห็นประเด็นน่าสนใจ
สิ่งที่เมื่อก่อน เราเรียกว่าเสรีภาพและอิสรภาพ ทุกวันนี้เราเรียกว่า ความเป็นส่วนตัว
และเราก็พร้อมใจกันพูดว่า ความเป็นส่วนตัวน่ะตายแล้ว
เรื่องนี้ทำให้ผมเป็นห่วงคนรุ่นผม โดยเฉพาะเมื่อมักพูดกันว่า
คนรุ่นผมไม่เซอร์ไพรส์ กับอะไรทั้งสิ้น
แต่เราต้องพิจารณาให้ดีว่า เมื่อเราสูญเสียความเป็นส่วนตัว
ก็หมายถึงเราสูญเสียเสรีภาพ
เพราะเราจะไม่มีอิสระ ในการแสดงความเห็นอีกต่อไป
หลายคนเชื่อว่า เครื่องสอดแนมนั้นทำงานเชิงรับ
แต่การสอดแนม ก็คือการควบคุมนะครับ
ความเชื่อว่า NSA ไม่ล่วงล้ำใครน่ะไร้สาระสิ้นดี
ความจริงคือพวกเขาโจมตีทั้งพลเมืองชาวยุโรป ชาวอเมริกัน และทุกคนที่ทำได้
ถ้าเขาเห็นความได้เปรียบ
มีย่อหน้าสำคัญที่บอกว่า
มีการใช้โปรแกรมรวมข้อมูลพิเศษ (SCS) เพื่อดักฟัง
โทรศัพท์ของนายกรัฐมนตรีอังเกลา แมร์เคิล Chancellor Merkel's mobile phone.
เรามีเบอร์ด้วย
ลอร่า: ข่าวแมร์เคิลออกมาแล้ว รอดูท่าทีรัฐบาลเยอรมันอยู่
เอ็ดเวิร์ด: คุณลองโทรเบอร์นั้นดูรึยัง
ลอร่า: ยังค่ะ ยังไม่อยากเผยไต๋มาก
ลอร่า: ขอถามหน่อย...
เป็นไปได้เหรอที่แมร์เคิลจะถูกอ้างอิง ด้วยชื่อจริงเลย ไม่ใช่ชื่อรหัส
เอ็ดเวิร์ด: เป็นไปได้.. ปกติชื่อรหัสจะใช้กับ พวกสายลับ ไม่ใช่กับเป้าหมาย
มีนาคม 2014 เยอรมนีเริ่มไต่สวนในสภา กรณีการสอดแนมของ NSA
วิลเลียม บินนีย์ ถูกขอให้เข้าให้การ ในฐานะพยานผู้เชี่ยวชาญ
คุณจะบอกอะไรชาวเยอรมันบ้างครับ
ขอพูดตอนให้การนะครับ
จะบอกอะไรบ้างครับ
ทุกอย่างที่บอก ได้ตามความจริงครับ
เช่นเรื่องอะไรบ้างครับ
อะไรก็ตามที่เขาถาม
- ทางนั้นค่ะ - ขอบคุณครับ
สวัสดีค่ะคุณบินนีย์
เป็นไงบ้าง ดีใจที่ได้เจออีกครับ
ผมยินดีมากที่ได้มาวันนี้ เพราะเป็นเรื่องสำคัญที่จะให้การ
ถึงสิ่งที่เกิดขึ้นจริง เบื้องหลังงานข่าวกรองทั่วโลก
ไม่แค่ใน NSA
ทุกโปรแกรมที่เอ็ดเวิร์ด สโนว์เดนเปิดเผยนั้น
คือเหล่าวิธี ที่ให้ได้มาซึ่งข้อมูล
อันเป็นสิ่งที่ระบอบเผด็จการ ในประวัติศาสตร์ทำอยู่เสมอ
หนึ่งในสิ่งแรกที่พวกเขาทำ คือการหาข้อมูลเกี่ยวกับประชาชน
ซึ่งนั่นแหละคือหน้าที่ของโปรแกรมเหล่านี้
ที่เป็นการคุกคามร้ายแรง ต่อประชาธิปไตยทั่วโลก
การให้การของบินนี่ย์ ถูกขัดจังหวะด้วยรายงานข่าวด่วนที่ว่า
CIA ส่งสายลับสองหน้า เข้าไปสืบการไต่สวน NSA ของเยอรมนี
เกลนน์
ควรเปิดเมลนี้ด้วยเครื่องที่มั่นใจว่า เชื่อมกับเครือข่ายปลอดภัย
มีข้อเสนอใหม่ค่ะ
เราต้องตั้งชื่อรหัสสำหรับทำงาน
ต้องระวังตัวให้ดี ว่านี่ไม่ใช่แผนลวง
ลอร่า
คุณคิดว่าพวกนั้นจะทำยังไง
กับนักข่าวอย่างเรา ที่กำลังทำงานกับเอกสารของสโนว์เดน
คุณก็จะถูกขึ้นบัญชีดำ
ถ้าเขาเชื่อมต่อ อุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์ชิ้นไหนของคุณได้
เขาก็จะดูดข้อมูลคุณไว้หมด
แล้วเขาจะเอาข้อมูลไปทำอะไรครับ? แค่เพื่อจะได้รู้ว่า เราทำอะไรอยู่?
หลักๆ ก็อย่างนั้น แต่ผมว่าอีกส่วนคือเพื่อจะหาแหล่งข่าวที่คุณใช้
แปลว่าถ้าผมมีแหล่งข่าวลับ
ที่ทำงานอยู่ในรัฐบาลอเมริกัน และได้รับรู้การละเมิดรัฐธรรมนูญ
ก็เลยติดต่อผม พวกเขาก็จะ..เชิญเลยครับ
พวกเขาก็จะหมายหัวแหล่งข่าวคนนั้น และจับตาทุกฝีก้าว
ทันทีที่เขาเริ่มส่งข้อมูล ก็จะโดนรวบตัวแน่ ๆ
ผมว่าวิธีที่ดี ต้องแบบที่ดีพโธรตทำสมัยนิกสันน่ะครับ
คือนัดเจอกันตัวเป็น ๆ ตามลานจอดรถไปเลย
กรกฎาคม 2014
ลินด์เซย์ มิลส์ คนรักของเอ็ดเวิร์ด สโนว์เดน ย้ายไปอยู่กับเขาที่มอสโก
เราแยกข้อมูลเมทาเดตาของเรา เป็นหนสุดท้ายด้วยดีกว่า
จะได้ไม่มีชื่อจริงของคุณอยู่ ในการติดต่อครั้งสุดท้ายของเรา
ผมไม่ได้หมายความว่า คุณจะอ้างความเกี่ยวข้องกับเรื่องนี้ไม่ได้นะ
แต่ในเมื่อมีแววว่า พวกนั้นจะงัดเอาทุกกลเม็ดมาสืบหาเรา
ผมก็เชื่อว่า ให้คุณได้เลือกเองดีกว่า ว่าคุณจะเปิดตัวตอนไหน
ขอขอบคุณอีกครั้งสำหรับทุกสิ่งที่คุณทำ และขอโทษที่ล่าช้าหลายครั้ง
แต่ตอนนี้เราอยู่ในเขตแดนไม่คุ้นเคย ซึ่งไม่มีแบบอย่างให้เดินตาม
กระนั้น ถ้าทุกสิ่งลงเอยด้วยดี
บางทีเส้นทางที่เราพิสูจน์ให้เห็น อาจทำให้เกิดผู้กล้าอื่นๆ ลุกขึ้นตามมา
พลเมือง
ข่าวคืบหน้าที่ผมจะบอก เป็นเรื่องของแหล่งข่าวใหม่ที่เรา..
นี่คือ.. คนที่ทำเยอะที่สุด
อืม ครับ
ในเรื่องนี้ อืม..
หลัก ๆ เรื่องก็คือ..
- แล้วก็... - นั่นอันตรายมากนะ.. สำหรับตัวแหล่งข่าว
- เขารู้วิธีป้องกันตัวเองมั้ย - เขาทำ..
แบบนี้
- โอเค - แล้วพวกเขาก็พูดเรื่อง..
- แบบนี้ - โอเค
คำถามใหญ่ที่ต้องถามก็คือ เขาจัดการได้จริงรึเปล่า
เขาระวังกันมากแม้จะ.. ขนาดนั้น
แล้วก็...
ไอ้นั่น มันอยู่ที่นั่น
ว้าว อันนี้ไม่ธรรมดาแล้ว
คุณรู้เรื่องนี้มั้ย
ปฏิบัติการโดรนทั้งหมด ส่งจากฐานทัพอากาศแรมสไตน์ในเยอรมนี
ทั้งที่รัฐบาลเยอรมนี ปฏิเสธมาตลอด ...ต้องเป็นข่าวใหญ่แน่
มันไม่ใช่เครื่องบินจริง
ใช่ คุณหมายถึงมันไม่มีคนขับ
มันเป็นกระบวนการ คนที่ส่งมัน...
เขามีผังด้วย เป็นแผนผังใหญ่ให้ทุกคน...
นี่กล้ามากเลยนะ เสี่ยงมาก ถ้าเขารู้ตัวนะว่าทำอะไรอยู่...
ยังไม่หมด ยังมีผังรูปร่างประมาณนี้...
ด้านบนเขียนว่า...
ผังแสดงลำดับผู้มีอำนาจตัดสินใจ สำหรับปฏิบัติการ.. แต่ละครั้ง
- การเมืองมาก - อันนี้ยิ่งน่าทึ่ง
ทุเรศเกินไปแล้ว
ช็อคมาก
(มี 1.2 ล้านคนในบัญชีรายชื่อ ผู้ที่ถูกรัฐจับตา) นั่นเท่าประชากร ทั้งประเทศเลยนะ
เรื่องนี้แหละที่เราทำอยู่
แหล่งข่าวคนนี้ใจกล้าจริง ๆ
แต่ก็ระวังตัวดีมากด้วย
คือผมหวังว่า...
ความกล้าของเขาน่าตกใจก็จริง แต่เขาได้รับแรงผลักดันมาจากสิ่งที่คุณทำไงล่ะ
นี่มันจะช่วยยกระดับ สถานการณ์ทางการเมือง ของการเปิดโปงข้อมูล ไปสู่อีกระดับเลย
ใช่แล้ว ซึ่งผมว่าเป็นสิ่งที่ดีมาก
ต่อไปนี้ประชาชนจะได้เห็นความจริง ที่ถูกซ่อนเร้นไว้อีก
ครั้งแล้ว.. ครั้งเล่า โดยส่วนอื่น ๆ ของรัฐบาล
Thai Subtitle Modified From DVD Master by jaideejung007
ใช้รับชมฟรีในที่พักอาศัยเท่านั้น ห้ามนำไปจำหน่าย หรือใช้ในเชิงพาณิชย์
บทบรรยายภาษาไทยโดย ธิดา ผลิตผลการพิมพ์ และอาทิตย์ สุริยะวงศ์กุล
[THAI]